Otalgia. Ból ucha bez choroby?

11. 1. 2019 · Irmina Turek · 4 minuty czytania
  • choroby
Otalgia. Ból ucha bez choroby?

Z czego może wynikać dokuczliwy ból ucha? Otalgia może być efektem zarówno z problemów z uszami, jak i nie być związana z żadną chorobą uszu. Niekiedy ból ucha wcale nie jest spowodowany chorobą ucha, a np. szyi. Żeby rozpoznać, skąd bierze się ból ucha, najlepiej udaj się do laryngologa. Zobacz, czym jest dokładnie otalgia i jakie mogą być jej przyczyny?

Otalgia – co to takiego?

Otalgia może przybrać tez formę ostrego, napadowego bólu ucha, który pojawia się i przechodzi samoistnie. Otalgię możemy podzielić na pierwotną i wtórną w zależności, czy jej przyczyna występuje w uchu, czy też nie.

Forma pierwotna wynika z urazu lub choroby (toczącego się stanu zapalnego) ucha zewnętrznego lub środkowego. Tak więc, forma pierwotna otalgii wiąże się bezpośrednio z dolegliwościami i chorobą zlokalizowaną w uchu. Ból ucha i wysięk to najczęściej występujące objawy otalgii.

co to otalgia

Otalgia wtórna związana jest z bólem ucha bez jego bezpośredniej choroby. Ból ten jest efektem bogatego unerwienia ucha i często obrazuje uszkodzenia i dolegliwości wynikające z chorób głowy czy szyi. Wynika to z faktu, że ucho i inne struktury w obrębie głowy, a także szyja unerwiane są przez te same nerwy czaszkowe i szyjne. W związku z tym chory odczuwa objaw ze strony ucha, ale jego przyczyna zlokalizowana jest gdzie indziej.

Jest to tak zwany ból rzutowany i wynika z uszkodzeń lub problemów z sąsiednimi narządami (np. jamą ustną, zatokami, nosem, kręgosłupem szyjnym czy stawem skroniowo-żuchwowym).

Otalgia pierwotna i otalgia wtórna − przyczyny

Skąd bierze się ten ból ucha? Przyczyny mogą być bardzo różne i często ciężko je jednoznacznie ustalić. Ból może wynikać zarówno z procesów toczących się w jego wnętrzu, jak i poza nim.  Żeby ustalić, co leży u podstaw otalgii, zalecana jest konsultacja z lekarzem rodzinnym lub bezpośrednio z laryngologiem i poddanie się badaniu otoskopowemu. Ważnymi czynnikami, które pomogą w prawidłowej diagnostyce są rodzaj odczuwanego bólu i sytuacje, w których się pojawia oraz występowanie dodatkowych objawów, czy czas ich trwania i stopień nasilenia.

Przyczyn otalgii wtórnej może być wiele. Oto niektóre z nich:

  • stany zapalne lub zmiany nowotworowe w obrębie jamy ustnej, żuchwy i szczęki
  • zmiany zwyrodnieniowe stawów skroniowo żuchwowych
  • stany zapalne zębów
  • ropnie okołomigdałkowe
  • nowotwory języka
  • choroby przełyku i krtani
  • choroby tarczycy
  • zmiany zapalne węzłów chłonnych szyi

otalgia wtórna przyczyny

Jak widać w zależności, czy masz do czynienia z otalgią pierwotną, czy wtórną, przyczyny mogą być bardzo różne.

Forma pierwotna może wynikać m.in. z różnego rodzaju infekcji. Kiedy w uchu na skutek infekcji toczy się stan zapalny dochodzi często do wysięku i pojawia się silny ból. Postać pierwotna może być również następstwem rożnego rodzaju urazów ucha, zarówno mechanicznych jak i akustycznych, czy takich związanych ze zmianą ciśnienia. Może powstać na skutek krwiaków małżowiny, półpaśca usznego czy w wyniku dostania się do ucha ciała obcego. Jedną z przyczyn występowania otalgii pierwotnej jest też zalegająca wydzielina w uszach.

Otalgia – jak sobie z nią radzić?

Gdy pojawi się silny lub przedłużający się ból ucha zawsze warto skonsultować się z lekarzem. Po pierwsze, dlatego że objaw ten może wskazywać na groźne choroby i stany wymagające interwencji lekarza, a po drugie, ze względu na to, że wszelkie preparaty potrzebne do stosowania w infekcjach ucha dostępne są na receptę. W zależności od podłoża bólu ucha, objaw ten może występować łącznie z wysiękiem, gorączką czy bólem głowy.

Bardzo ważne jest poznanie przyczyny otalgii. Bo to od niej zależy leczenie. Zwykle w terapii bólu ucha wykorzystuje się leki z grupy antybiotyków i środki przeciwbólowo przeciwzapalne. Mogą być one stosowane zarówno doustnie w formie tabletek, jak i miejscowo, w postaci kropli do uszu.

wizyta u lekarza badanie ucha

Ból ucha − profilaktyka

Mówiąc o bólu ucha warto wspomnieć również o odpowiedniej higienie i pielęgnacji uszu. Niestety stosowanie patyczków do mycia uszu powinno ograniczać się do zewnętrznych struktur ucha. Zobacz, jak czyścić uszy u laryngologa: Płukanie ucha: w domu czy u laryngologa? [opinia lekarza]

Pamiętaj, żeby nie wprowadzać patyczków do przewodów słuchowych. Pozwoli to uniknąć blokowania przewodu przez dopychanie woskowiny i ograniczy możliwość mikrourazów i przenoszenia infekcji. Najlepszą i zalecaną metodą higieny uszu jest stosowanie aerozoli lub kropli rozpuszczających woskowinę. Po zastosowaniu tego typu preparatów najlepiej przepłukać ucho roztworem soli fizjologicznej.

Jeżeli dręczy Cię ból ucha, udaj się do lekarza, żeby rozpoznać przyczynę otalgii. Tylko w ten sposób otrzymasz odpowiednie leki i znajdziesz się na drodze do wyleczenia problemu.

Więcej artykułów na ten temat

Irmina Turek