Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego: leczenie u stomatologa czy fizjoterapeuty?

24. 4. 2018 · Magdalena Głowala · 4 minuty czytania
  • leczenie
Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego: leczenie u stomatologa czy fizjoterapeuty?

Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego przypomina ból zęba. Dlatego też najczęściej wykrywa go stomatolog. Jednak jak pokonać zapalenie stawu żuchwowo-skroniowego? Leczenie powinno być kompleksowe i oprócz leków, możesz otrzymać skierowanie do  fizjoterapeuty, który przeprowadzi serię zabiegów na Twojej szczęce. Zobacz, jakie to zabiegi i jak wyleczyć zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego?

Jak zbudowany jest staw skroniowo-żuchwowy?

Staw skroniowo-żuchwowy (temporomandibular join TMJ) jest jedynym miejscem łączącym żuchwę z twarzoczaszką. W Twoim organizmie znajdują się dwie identyczne struktury: prawy i lewy staw skroniowo-żuchwowy. Anatomicznie krążek stawowy dzieli go na dwie komory, które są od siebie oddzielone. Zrównoważona praca  struktur budujących staw oraz mięśni i więzadeł go otaczających pozwala na odpowiedni ruch TMJ.

Jak zbudowany jest staw skroniowo-żuchwowy

Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego − kiedy powstaje stan zapalny?

Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego może wystąpić u Ciebie jako stan ostry lub przewlekły. Ostry stan zapalny pojawia się po urazie lub w wyniku znacznego przeciążenia pracą np. podczas przewlekłego i długotrwałego żucia gumy do żucia. Przewlekły stan bólowy jest objawem pojawiającym się przy takich chorobach jak reumatoidalne zapalenie stawów czy toczeń rumieniowaty.

Stan zapalny przy zapaleniu stawy skroniowo-żuchwowego

Objawy zapalenia stawu są następujące:

  • trudności w szerokim otwarciu ust (przykurcz mięśniowy tzw. szczękościsk),
  • nieprawidłowy tor podczas ruchu żuchwy,
  • trzaski i krepitacje krążka stawowego (występujące najczęściej na początku lub końcu ruchu zawiasowego),
  • dolegliwości bólowe ze strony mięśni twarzy, karku, obręczy barkowej,
  • ból podczas gryzienia,
  • szumy w uszach,
  • mroczki przed oczami,
  • zwiększona ciepłota skóry w okolicach TMJ, zaczerwienienie powłok skórnych, bolesność palpacyjna. 

Jak zdiagnozować zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego?

Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego najczęściej wykryje u Ciebie stomatolog. A to dlatego, że dolegliwości bólowe zazwyczaj są podobne do bólu zęba. Lekarz na podstawie badania przedmiotowego i podmiotowego kieruje pacjenta do specjalisty fizjoterapeuty. Badanie składa się nie tylko z oceny wizualnej, palpacyjnej, ale też z określenia zakresu ruchów w stawach.

W jamie ustnej zauważalne są tarczki wyświechtania na powierzchniach zębowych, odbicie kształtu zębów na języku, linea alba na powierzchni policzków, ubytki przyzębia spowodowane przeciążeniem. Mięśnie (szczególnie żwacz i skroniowy) są przerośnięte i bardzo napięte. Badając palpacyjnie okolice stawów skroniowo-żuchwowych lekarz zwróci uwagę na wrażliwość bólową punktów spustowych mięśni.

Jak wygląda rehabilitacja stawu skroniowo-żuchwowego?

Leczenie stawu skroniowo-żuchwowego i jego stanu zapalnego powinno przebiegać kompleksowo. Lekarz może zalecić Ci terapie, takie jak: szynoterapia, farmakologia czy nawet zabiegi chirurgiczne. Dodatkowo dołączane mogą być uzupełniające zabiegi takie jak: ultradźwięki, promieniowanie podczerwone, fototerapia czy elektroterapia.

Rehabilitacja stawu skroniowo-żuchwowego

Działania fizjoterapeuty koncentrują się nie tylko na łagodzeniu bólu, ale też na rozluźnieniu mięśni twarzoczaszki, regeneracji układu nerwowego i tkanek miękkich.

Zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego - jak leczyć go zabiegami?

  • Elektroterapia uśmierza ból poprzez pobudzenie nerwów i mięśni prądem zmiennym o różnej częstotliwości lub stałym. Dodatkowo zmniejsza stan zapalny i poprawia ukrwienie tkanek.
  • Jonoforeza polega na wprowadzeniu leku (w maści, żelu, w roztworze) głęboko w tkanki podskórne, przy użyciu prądu galwanicznego. Stosowana jest przy reumatoidalnym zapaleniu stawów, po urazie, w neuralgiach, szczękościsku najczęściej w połączeniu z lekami przeciwbólowymi i przeciwzapalnymi.
  • Przezskórna stymulacja elektryczna TENS to stosowanie prądów o małej częstotliwości, impulsowych. Niewątpliwą zaletą jest to, że możesz go wykonywać samodzielnie w domu, przy życiu małego stymulatora kieszonkowego.
  • Ultradźwięki to fale o bardzo małej częstotliwości, działają przeciwbólowo, przeciwzapalnie, regeneracyjnie, rozluźniają mięśnie i zwiększają ruchomość w stawach.
  • Promieniowanie podczerwone wykorzystywane jest w popularnej lampie Sollux. Przy pomocy suchego ciepła w niej występującym, dochodzi do przekrwienia tkanek na głębokości ok. 1 cm, przez co miejscowo następuje wzrost szybkości przemiany materii. Rozgrzanie tkanek jest świetnym przygotowaniem przed terapią manualną lub kinezyterapią. Lampa w zależności od emitowanego światła może zwiększać ucieplenie i ukrwienie, gdy stosowany jest  filtr czerwony (wykorzystywany w stanach zapalnych). Z kolei filtr niebieski stosowany jest w nerwobólach i neuralgiach ponieważ działa kojąco i uśmierza ból.

Zabiegi na zapalenie stawu skroniowo-żuchwowego

  • Laseroterapia  działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo, zmniejszać obrzęki, pobudzać mikrokrążenia i angiogenezę (proces tworzenia się nowych mikronaczyń). Dodatkowo laser wpływa na regenerację nerwów i pobudza zrost kostny.
  • Kinesioterapia, czyli plastrowanie dynamiczne, taping, jest to jedna z najnowszych metod wspomagających leczenie zaburzeń stawu skroniowo-żuchwowego. Polega na naklejeniu specjalnie zaprojektowanego plastra, który oddziałując sensorycznie wykorzystuje własne możliwości organizmu do samowyleczenia. Plastry działają czysto mechanicznie, nie są nasączone żadną substancją leczniczą. Skuteczność zależy od miejsca i techniki  aplikacji plastra. Powoduje on zmniejszenie napięcia mięśniowego, korektę położenia stawu, poprawę mikrokrążenia i zmniejszenie obrzęku przez aktywacje układu limfatycznego.

PAMIĘTAJ!

Wszystkie wymienione wyżej sposoby leczenia stanów zapalnych i zwyrodnieniowych stawów skroniowo-żuchwowych powinno się stosować w seriach zabiegów, które dokładnie zaplanuje fizjoterapeuta. Jednorazowe działanie nie przyniesie nam, jako pacjentowi, żadnych wymiernych efektów.

 

Więcej artykułów na ten temat

Magdalena Głowala