Testy prowokacyjne przy alergii − kiedy je stosować?

16. 5. 2020 · Aleksandra Malewska · 3 minuty czytania
  • profilaktyka
Testy prowokacyjne przy alergii − kiedy je stosować?

Testy prowokacyjne to jedna z metoda diagnostyczna w alergologii. Szacuje się, że z problemami uczuleniowymi zmagać się może nawet 40% populacji! Podstawowym sposobem leczenia uczuleń jest unikanie konkretnych alergenów. Rozpoznaje się je m.in. dzięki testom. Zobacz, na czym polegają testy alergiczne prowokacyjne.

Testy prowokacyjne − co to jest?

Po stwierdzeniu alergii, najważniejsze jest całkowite unikanie szkodliwego alergenu. Nie jest to jednak takie proste! Środowisko jest przepełnione alergenami, dlatego celna diagnostyka niejednokrotnie stanowi duże wyzwanie. Tu z pomocą mogą przyjść testy prowokacyjne. Ten rodzaj testów pomoże zidentyfikować czynnik, który odpowiada z rozwój objawów alergii. Testy prowokacyjne pozwalają określić, jak organizm reaguje na kontakt z podejrzanym alergenem. 

Uczulenie może dawać objawy ze strony różnych narządów. Dlatego w alergologii wykonuje się cały szereg alergicznych testów prowokacyjnych. Pomimo różnic w sposobie przeprowadzania poszczególnych prób, ich zamysł jest wspólny: jak organizm pacjenta reaguje na kontakt z danym alergenem?

testy prowokacyjne

Testy prowokacyjne są zawsze przeprowadzane pod kontrolą lekarza, bo ekspozycja na alergen może grozić wystąpieniem nasilonej reakcji alergicznej, ze wstrząsem anafilaktycznym włącznie. W przypadku pojawienia się gwałtownych objawów w trakcie testu, lekarz niezwłocznie przerywa próbę i natychmiast wdraża leczenie.

Testy alergiczne prowokacyjne − rodzaje

Do testów prowokacyjnych zaliczyć można m.in.:

  • próby donosowe
  • próby odoskrzelowe
  • próby dospojówkowe
  • próby pokarmowe

W przypadku próby donosowej alergen aplikowany jest na błonę śluzową nosa. Następnie ocenia się reakcję pod kątem występowania takich objawów jak: wyciek wodnistej wydzieliny z nosa, świąd nosa, kichanie czy utrata pełnej drożności.

W próbie dospojówkowej alergen aplikowany jest do worka spojówkowego jednego oka, po czym spodziewać się można wystąpienia takich symptomów jak: łzawienie, świąd, uczucie pieczenia i przekrwienie spojówki.

Dooskrzelowa próba uczuleniowa polega nie tylko na obserwacji ewentualnych objawów po inhalacji substancji uczulającej, ale także na wykonywaniu pomiarów spirometrycznych. Parametry spirometrii, które zmieniają się w czasie testu, mogą wskazywać, że dana substancja ma faktyczny wpływ na pojawienie się skurczu oskrzeli. 

Śródskórna próba uczuleniowa

Pewnym sposobem na kontrolowane sprawdzenie reakcji organizmu na lek jest przeprowadzenie śródskórnej próby uczuleniowej. Test ten polega na śródskórnym podaniu danej substancji i porównaniu wywołanych objawów z reakcją na obojętny 0,9% roztwór chlorku sodu.

Przykładem zastosowania tej metody jest próba uczuleniowa na penicylinę, która przeprowadza się u części pacjentów przed rozpoczęciem leczenia antybiotykiem z tej grupy. Ujemny wynik śródskórnej próby uczuleniowej pozwala na włączenie do leczenia danego leku na przykład wspomnianej penicyliny. 

próba uczuleniowa

Próba uczuleniowa − jak się do niej przygotować?

Żeby próby prowokacyjne dały miarodajny wynik, konieczne może być odstawienie pewnych leków. Decyzję o odstawieniu na określony czas środków takich jak preparaty antyhistaminowe czy glikokortykosteroidy podejmuje lekarz, który zleca testy.

Czy obawiać się prób prowokacyjnych? Absolutnie nie! Lekarz kierujący Cię na badanie wyjaśni Ci dokładnie, jak przebiegać będzie dany test prowokacyjny i jakich objawów i ewentualnych dolegliwości możesz się spodziewać. Testy wykonywane są pod kontrolą lekarza, dlatego możesz mieć pewność, że badanie jest całkowicie bezpieczne.

Sprawdź też, jak wyglądają skórne testy alergiczne: Testy alergiczne skórne − na czym właściwie polegają?

Więcej artykułów na ten temat

Aleksandra Malewska