Niedobór witaminy D, groźny także dla zębów!

30. 4. 2019 · Magdalena Głowala · 4 minuty czytania
  • objawy
Niedobór witaminy D, groźny także dla zębów!

O witaminie D ostatnio zrobiło się dość „głośno” Dużo mówi się o jej niedoborze i potrzebie suplementacji. Jak naprawdę jest z tą witamina D − czy rzeczywiście można ją bezkarnie łykać i jaki ma ona wpływ na zęby?

Witamina D − skąd się bierze?

Witamina D jest dostarczana do organizmu ludzkiego dwiema drogami. Albo spożywasz ją wraz z jedzeniem (lub suplementami), albo powstaje przez syntezę skórną przy udziale promieni UVB.

Niestety żyjemy na takiej szerokości geograficznej, gdzie słońca w niektórych miesiącach w roku jest (o ironio!) jak na lekarstwo. Efektywna synteza witaminy D odbywa się tylko między majem a wrześniemi to w godzinach od 10:00 do 15:00. Dodatkowo stosowanie kremu, nawet z słabym filtrem, takim jak SPF 8, redukuje jej syntezę o 95%. Z drugiej strony osoby, które nadmiernie korzystają z kąpieli słonecznych nie są w stanie przedawkować witaminy D, bo jej nadmiar przekształca się w biologicznie nieaktywny produkt.

witamina d jak powstaje

Brak witaminy D3 − objawy

Zanim tak naprawdę zaczniesz łykać suplementy na własna rękę, najpierw sprawdź poziom witaminy D i wykonaj badania krwi. Wyniki warto skonsultować z lekarzem pierwszego kontaktu, który pomoże w określeniu optymalnej dawki witaminy D. Badania takie szczególnie warto wykonywać w sezonie jesienno-zimowym, gdy z powodu „braku słońca” synteza skórna witaminy D jest ograniczona.

witamina d suplementacja

Obowiązujące normy to:

StatusStężenie 25(OH)D w surowicy
nmol/lng/ml
deficyt0-500 - 20
stężenie suboptymalne> 50 - 7520 - 30
stężenie optymalne> 75 - 12530 - 50
stężenie wysokie> 125 - 25050 - 100
stężenie potencjalnie toksyczne> 250100 - 200
Poziom toksyczny> 500>200

Jako, że receptory witaminy D (VDR) rozmieszczone są w ponad 30 tkankach i narządach w Twoim organizmie (kości, jelita, nerki, układ immunologiczny, rozrodczy, endokrynny, mózg, skóra, mięśnie i inne) objawy niedoboru witaminy D mogą być naprawdę różne. Począwszy od nadmiernego zmęczenia, spadku odporności, obniżonego nastroju, na takich poważnych objawach jak krzywica, bóle kostno-mięśniowe, osteoporoza, złamania patologiczne czy deformacja kości, skończywszy.

Co powoduje brak witaminy D3?

Przyczyn niedoboru witaminy D może być naprawdę dużo. U osób zdrowych jest to najczęściej, jak już wcześniej wspominałam, zbyt mała ekspozycja na światło słoneczne, stosowanie kremów z filtrem (oczywiście nie polecam całkowitego ich odstawienia).

Zmniejszenie syntezy skórnej witaminy D fizjologicznie występuje u osób starszych. Z kolei u osób otyłych w tkance tłuszczowej dochodzi do zmniejszenia jej biodostępności. Mamy karmiące piersią nie mogą zapominać, że ich organizm w tym czasie potrzebuje zwiększonej podaży witaminy D.

niedobór witaminy d

Inne choroby ogólnoustrojowe powodujące niedobory witaminy D to:

  • mukowiscydoza
  • choroba Leśniowskiego-Crohna
  • choroba Whipple’a
  • niewydolność wątroby czy nerek
  • zespół nerczycowy
  • zwiększony katabolizm (występujący m. in. przy terapii AIDS, leczeniu przeciwpadaczkowym oraz stosowaniu glikokortykosteroidów)

Witamina D a zęby

Zęby są częścią Twojego układu kostnego. A witamina D, w swoim klasycznym mechanizmie, wpływa na równowagę wapniowo-fosforanową, która jest regulowana nie tylko przez układ kostny, ale też nerki i jelita. Zapewnia ona prawidłową mineralizację kości i zębów, a także jest czynnikiem stymulującym wytwarzanie kolagenu, na którym odkładają się hydroksyapatyty, również szkliwa.

Dodatkowo niedobór witaminy D może powodować:

  • hipoplazję szkliwa zębów (plamy na zębach, zagłębienia, dołki, pofałdowania na szkliwie)
  • rozwój stanu zapalnego po chirurgicznym usunięciu zębów (szczególnie po ekstrakcji zatrzymanych zębów mądrości)
  • nadmierną ruchomość zębów lub nieprawidłowe ich przesuwanie w trakcie leczenia ortodontycznego
  • mówi się o związku występowania zaawansowanej periodontipatii z niskim poziomem witaminy D we krwi (brak działania przeciwzapalnego, przeciwbakteryjnego i zahamowanie tworzenia kości)
  • trudności z wprowadzeniem implantu zębowego (dochodzi do utraty blaszki zewnętrznej wyrostka zębodołowego, dodatkowo implant trudniej odtenteguję się w kości)

witamina d a zęby

Jak widzisz, niedobór witaminy D w organizmie może wypływać nie tylko na Twoje kości, ale i na Twoje uzębienie. Dlatego właśnie warto wykonać badania i sprawdzić, czy dostarczasz organizmowi właściwego poziomu witaminy słońca.

Więcej artykułów na ten temat

Magdalena Głowala