Angina ropna – przyczyny, objawy i leczenie

Angina ropna – przyczyny

Przyczyną rozwoju anginy może być zarówno infekcja wirusowa, jak i bakteryjna górnych dróg oddechowych. U osób dorosłych za 90 – 95% przypadków angin odpowiada ta pierwsza grupa – a wśród nich przeważają rinowirusy, koronawirusy, wirusy RSV oraz paragrypy. Natomiast u dzieci przyczynę wirusową stwierdza się w 70 – 85% ostrego zapalenia gardła i migdałków podniebiennych. Za pozostałe przypadki odpowiadają bakterie, które wywołują anginę ropną. W głównej mierze są to paciorkowce beta hemolizujące grupy A – Streptococcus pyogenes. Odróżnienie przyczyny ostrego zapalenia gardła i migdałków podniebiennych jest niezwykle ważne, ponieważ determinuje sposób leczenia.

Po przechorowaniu anginy ropnej nie wytwarza się trwałej odporności i pacjent może zachorować ponownie. Za nawrotowe paciorkowcowe zapalenie gardła i migdałków podniebiennych uznaje się przebycie 3 lub więcej zakażeń w ciągu roku. W tym przypadku częste infekcje u dorosłych oraz dzieci mogą wynikać z niezastosowania się do zaleceń lekarskich i niewłaściwym zastosowaniu antybiotyku – zbyt wczesnym przerwaniu terapii.

Objawy anginy ropnej

Objawy anginy ropnej oraz wirusowej są nieco odmienne, co pomaga w ich różnicowaniu. Ostre zapalenie gardła i migdałków podniebiennych wywołane przez Streptococcus pyogenes charakteryzuje się nagłym początkiem i znacznym nasileniem objawów. Do typowych dolegliwości należą:

• Gorączka,
• Silny ból gardła,
• Powiększenie węzłów chłonnych szyjnych przednich,
• U dzieci może wystąpić: ból brzucha, nudności i wymioty.

Podczas oglądania gardła i migdałków podniebiennych lekarz zwraca uwagę na ich charakterystyczny wygląd. Pokrywająca je błona śluzowa staje się żywoczerwona i obrzęknięta. Podobny wygląd przybiera języczek podniebienny. Na powierzchni migdałków widać ropne czopy. Warto również zwrócić uwagę na wygląd języka. Początkowo jest on obłożony – pokryty białym nalotem, aby z czasem stać się „malinowy”, czyli intensywnie czerwony. 

Anginie ropnej zazwyczaj nie towarzyszy katar i kaszel. Obecność tych dolegliwości sugeruje infekcję wirusową. W odróżnieniu od anginy bakteryjnej początek objawów jest zazwyczaj mniej gwałtowny, a one same mają mniejsze nasilenie. Pacjenci najczęściej skarżą się na towarzyszący ból gardła, głowy oraz mięśni. Temperatura ciała jest prawidłowa lub występuje stan podgorączkowy.

Angina ropna – leczenie

Leczenie anginy ropnej obejmuje zarówno terapię przyczynową, jak i objawową. Nieodzownym elementem prawidłowego leczenia jest antybiotykoterapia. Objawy anginy ropnej mogą ustąpić samoistnie nawet w ciągu 3 – 4 dni. Mimo to główny cel antybiotykoterapii stanowi uniknięcie powikłań zakażenia paciorkowcowego oraz skrócenie okresu zakaźności. Lekiem pierwszego wyboru jest penicylina fenoksymetylowa. Niezwykle ważne, by stosować odpowiednią dawkę co 12 godzin przez 10 dni, nawet jeśli objawy choroby ustąpią wcześniej.

W leczeniu objawowym zastosowanie mają leki na przeziębienie i grypę, których głównym celem jest złagodzenie męczących chorego dolegliwości:

• Ibuprofen lub inny lek przeciwgorączkowy i przeciwzapalny,
• Tabletki na ból gardła,
• Maści na stawy i bóle mięśni.

W przypadku anginy wirusowej antybiotykoterapia jest zbędna, a leczenie ma charakter objawowy.

Angina ropna – domowe sposoby

Domowe sposoby leczenia anginy ropnej mają za zadanie złagodzić towarzyszące tej chorobie objawy. Można je stosować wspomagająco, jednak nigdy nie należy rezygnować z antybiotykoterapii. Do sprowadzonych domowych sposobów łagodzących ból gardła należy picie ciepłego mleka lub herbaty z miodem. Miody naturalne mają działanie antyseptyczne, dodatkowo zmniejszają obrzęk błony śluzowej gardła. Z powodzeniem mogą zastąpić stosowane w tym celu tabletki do ssania. Ze względu na to, że ochłodzenie obolałego miejsca to doskonały sposób na złagodzenie obrzęku, skuteczne mogą okazać się lody na ból gardła. Jednak nie należy z nimi przesadzać, ponieważ to działanie jest raczej chwilowe. Pozytywną rolę odgrywają również rozgrzewające napary z dodatkiem imbiru, soku z malin i dzikiej róży.

Dieta przy anginie ropnej

Odpoczynek oraz zadbanie o odpowiednią ilość wypijanych płynów, szczególnie gdy występuje gorączka, to podstawowe elementy leczenia objawowego anginy ropnej. Nie należy również zapominać ważnej roli, jaką odgrywa odpowiednio zbilansowana oraz lekkostrawna dieta, dostarczająca niezbędnych witamin. Ze względu na obrzęk i bolesność gardła przyrządzane posiłki powinny być miękkie. Sprawdzą się tutaj doskonale kaszki, grysiki, budynie oraz gotowane warzywa i zupy. Potrawy podawane choremu nie powinny być gorące.

Angina ropna – skutki uboczne

Powikłania po przechorowaniu anginy paciorkowcowej można podzielić na wczesne oraz późne. Te pierwsze mają charakter ropny i rozwijają się w przeciągu kilku dni od choroby. Należą do nich:

• Ropień okołomigdałkowy,
• Ropne zapalenie węzłów chłonnych szyi,
• Ropne zapalenie zatok przynosowych,
• Ropne zapalenie ucha środkowego oraz/lub wyrostka sutkowatego,
• Bakteryjne zapalenie płuc i opon mózgowo-rdzeniowych,
• Sepsa.

Czy angina ropna jest zaraźliwa?

Głównym czynnikiem ryzyka rozwoju anginy ropnej jest kontakt z osobą chorą lub bezobjawowym nosicielem paciorkowca beta hemolizującego grupy A. Zakażenie rozprzestrzenia się drogą kropelkową oraz przez kontakt bezpośredni z wydzieliną z jego dróg oddechowych. Dzięki antybiotykoterapii okres zakaźności anginy ropnej ulega skróceniu z 7 dni po ustąpieniu objawów zakażenia do 24 godzin od włączenia skutecznego leczenia przyczynowego. Angina ropna może również rozwinąć się jako powikłanie po grypie lub chorobie przeziębieniowej.

Podsumowanie

Angina ropna to ostre zapalenie gardła i migdałków podniebiennych wywołane przez bakterie – najczęściej paciorkowca beta hemolizującego grupy A. W leczeniu konieczne jest zastosowanie antybiotyku, który redukuje ryzyko wystąpienia powikłań ropnych oraz skraca okres zakaźności.