Zespół złamanego serca (zespół takotsubo) − gdy serce zamiera z miłości

Zespół złamanego serca po raz pierwszy został opisany po Japońskim trzęsieniu ziemi w 1990 r. Choroba ta to zaburzenie pracy mięśnia sercowego, które najprawdopodobniej jest wywołane silnym stresem lub innymi mocnymi przeżyciami, np. zawodem miłosnym. Choć złamane serce jest najczęściej łagodną chorobą, jej objawy do złudzenia przypominają zawał serca. Zobacz, czym jest syndrom złamanego serca.

Co to jest zespół takotsubo, czyli zespół złamanego serca?

Zespół złamanego serca, czyli choroba takotsubo czy też kardiomiopatia stresowa, to rzadka choroba. Jej objawy przypominają zawał serca. Po raz pierwszy została opisana w 1990 r., w Japonii, po kolejnych trzęsieniach ziemi. Skąd wzięła się nazwa choroby? W języku japońskim „takotsubo” oznacza naczynie do połowu ośmiornic. Wygląda ono jak dzban z szerokim, płaskim dnem i wąską, długą szyjką. Podczas badań, lekarze zauważyli, że  serce u pacjentów z tym zespołem, wygląda właśnie takotsubo.

A na czym polega ta romantycznie brzmiąca choroba? Badanie uwidacznia zaburzenia kurczliwości mięśnia sercowego – w okolicy koniuszka serca zmniejsza się kurczliwość, przez co koniuszek serca  staje rozdęty. W tym samym czasie, z drugiej strony, czyli od podstawy, mięsień sercowy kurczy się bardzo intensywnie. W wyniku tego całe serce przypomina kształt dzbana – takotsubo.

Sprawdź też objawy niewydolności serca.

Co powoduje syndrom złamanego serca?

A dlaczego zespół złamanego serca? Do tej pory nie ustalono jednoznacznie, co jest przyczyną kardiomiopatii takotsubo. Jeżeli cierpisz na „złamane serce”, lekarz najprawdopodobniej stwierdzi u Ciebie znacznie podwyższony poziom hormonów związanych ze stresem. Dlatego uważa się, że jest to prawdopodobnie schorzenie spowodowane silnym stresem fizycznym lub psychicznym. Co więcej, choroba najczęściej jest rozpoznawane u osób, który wcześniej miały silne emocjonalne przeżycia, jak na przykład rozwód, śmierć bliskiej osoby, utratę pracy czy zawód miłosny, stąd potoczne określenie zespół złamanego serca.

Kardiomiopatia takotsubo najczęściej występuje u starszych kobiet po menopauzie, które nie stosują hormonalnej terapii zastępczej. Rzadziej chorują mężczyźni (zaledwie ok. 10% przypadków). Są też opisane przypadki (choć jest ich bardzo niewiele), kiedy choroba wystąpiła po różnych procedurach medycznych, jak np. cewnikowaniu pęcherza moczowego lub gastroskopii. Podejrzewa się, że największe szanse na zachorowanie na zespół takotsubo mają osoby z zaburzeniami psychiatrycznymi i skłonnością do depresji, które słabo radzą sobie w sytuacjach stresowych.

Sprawdź też, co oznacza wysoki puls.

Jakie są objawy syndromu złamanego serca?

Jakie są objawy kardiomiopatii takotsubo? Symptomy są niemalże identyczne jak w przypadku zawału serca. Więcej o objawach zawału serca i „stanu przedzawałowego” przeczytasz w moim artykule o objawach zawału serca. Przy złamanym sercu możesz czuć ból w klatce piersiowej, zlokalizowany za mostkiem z towarzyszącym uczuciem duszności.

To, że choroba daje objawy tak podobne do zawału serca, sprawiaj, że diagnostyka jest dość trudna. Początkowo pacjenci na ogół trafiają do szpitala, gdzie mają standardowo wykonane EKG i badania krwi, których wyniki zazwyczaj sugerują zawał serca. Następnie, z podejrzeniem zawału serca trafiają do pracowni hemodynamiki, gdzie w wykonanej koronarografii nie stwierdza się żadnych zmian w tętnicach wieńcowych. To pozwala jednoznacznie wykluczyć zawał. Badaniem, które potwierdza ostatecznie zespół takotsubo jest ECHO serca. Obserwuje się w nim charakterystyczne zaburzenia kurczliwości mięśnia sercowego, które właśnie nadaje sercu kształt dzbana.

Jak leczyć złamane serce?

Leczenie zespołu złamanego serca jest podobne do farmakologicznego leczenia zawału serca. Różnica polega na tym, że nie ma potrzeby wykonywania żadnego zabiegu udrożniania tętnic. Tak więc nie wykonuje się angioplastyki, tak jak w zawale.

W większości przypadków jest to choroba łagodna o dobrym rokowaniu. Powikłania dotyczą mniej niż 20% pacjentów. Objawy zespołu takotsubo zaczynają ustępować już po 48 godzinach. Natomiast po 2 − 4 tygodniach zaburzenia kurczliwości obserwowane w badaniu ECHO znikają.

Sprawdź też leki przeciwbólowe.

Jak zapobiegać zespołowi złamanego serca?

Żeby zmniejszyć swoje szanse na złamane serce, najlepiej dbaj nie tylko o swoją o dietę i wysiłek fizyczny, ale przede wszystkim o swoje zdrowie psychiczne. Staraj się unikać silnego stresu, który  towarzyszy  Ci w codziennym życiu.