Skąd bierze się chrapanie? Przyczyny i metody leczenia

Sprawdź popularne kategorie

Czy chrapanie jest szkodliwe?

Utrzymujące się chrapanie może znacząco pogorszyć jakość snu: powoduje chroniczne niewyspanie, zmęczenie, bóle głowy i trudności w koncentracji. Problem nie powinien być bagatelizowany. 

• Wykazano, że u osób chrapiących występuje o ok. 75% wyższe ryzyko zachorowania na nadciśnienie tętnicze i cukrzycę typu 2. 
• Najgroźniejszym jednak zaburzeniem, które może objawiać się chrapaniem, jest bezdech senny, czyli zatrzymanie oddechu na dłużej niż 10 sekund. W wyniku zapadnięcia się górnych dróg oddechowych powietrze nie dostaje się do płuc. Bezdech senny stanowi zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia – zwiększa ryzyko powikłań kardiologicznych oraz depresji, a także prawdopodobieństwo spowodowania wypadku na drodze.

Chrapanie – przyczyny

Skąd bierze się chrapanie? Dolegliwość może wynikać z wielu przyczyn:

Skutki chrapania

Czy chrapanie jest szkodliwe? Z jakimi wiąże się powikłaniami?

• Chrapanie przez nos zwiększa ryzyko infekcji górnych dróg oddechowych – w wyniku spania z otwartą buzią dochodzi do przesuszenia śluzówki, która mniej skutecznie chroni organizm przed wnikaniem patogenów.
• Ciągłe pobudki i wyrywanie ze snu przez głośne chrapanie skutkują niewyspaniem i rozdrażnieniem również u naszego partnera.

Chrapanie – do jakiego lekarza udać się na diagnostykę?

Jak leczyć chrapanie? Aby terapia była skuteczna, należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który na podstawie występujących objawów zadecyduje o dalszej ścieżce diagnostycznej. Zwykle zaleca się konsultację z laryngologiem, który bada anatomię dróg oddechowych. Wskazana może być również wizyta u pulmonologa w celu wykluczenia (bądź potwierdzenia) bezdechu sennego.

W toku diagnostyki niezbędne może być wykonanie niektórych badań:

• Tomografii komputerowej,
• Rynomanometrii (badanie drożności nosa),
• Endoskopii laryngologicznej (badanie nosogardła),
• Polisomnografii (badanie snu, podczas którego ocenia się poziom natlenienia krwi, pracę serca, reakcję organizmu na bezdechy).

Chrapanie – leczenie

Co na chrapanie? Aby wiedzieć, jak wyleczyć chrapanie, konieczne jest ustalenie przyczyny problemu.

• Jeśli wynika z infekcji bądź kataru alergicznego, pomocne może być stosowanie leków na katar bądź leków na zatoki. Dostępne są również leki na chrapanie: spraye lub listki doustne – zawarte w nich zioła na chrapanie (mięta, szałwia, lawenda, eukaliptus, lawenda) zwiększają napięcie tkanek miękkich w obrębie gardła. 
• Tkanki podniebienia można wzmocnić za pomocą laseroterapii.
• Co jeszcze jest dobre na chrapanie? U niektórych pacjentów konieczna może być interwencja chirurgiczna. Dotyczy to przypadków, w których chrapanie uwarunkowane jest wadami anatomicznymi. Zabieg usunięcia migdałków czy prostowania przegrody nosowej może pomóc w pozbyciu się dolegliwości.
• Sposobem na chrapanie związane z bezdechem sennym jest spanie ze specjalnym aparatem CPAP, który, utrzymując stałe dodatnie ciśnienie, usztywnia drogi oddechowe, przywracając im drożność.

Domowe sposoby na chrapanie

Co pomaga na chrapanie, poza metodami farmakologicznymi i zabiegowymi? U pacjentów z nadwagą i otyłością należy bezwzględnie dążyć do redukcji masy ciała – dodatkowe kilogramy predysponują do bezdechu sennego oraz są niezależnym czynnikiem ryzyka powikłań kardiologicznych.

W zapobieganiu chrapaniu skuteczne są również:

• Przyjmowanie odpowiedniej pozycji do snu (na boku),
• Dbanie o właściwe nawilżenie sypialni (częste wietrzenie, nieprzegrzewanie pomieszczeń, korzystanie z nawilżacza powietrza),
• Nawilżanie błon śluzowych nosa (zakraplanie solą fizjologiczną lub stosowanie sprayów na bazie soli morskiej, dbanie o wypijanie odpowiedniej ilości płynów),
• Unikanie narażenia na czynniki drażniące (przede wszystkim dym tytoniowy),
• Unikanie spożywania przed snem alkoholu.

Chrapanie - często zadawane pytania

Co jeszcze warto wiedzieć o chrapaniu? Poniżej znajdziesz odpowiedzi na często zadawane pytania.

Co zrobić, aby przestać chrapać? Podsumowanie

Skąd się bierze chrapanie? Jego powstawanie może wynikać z przewlekłych infekcji górnych dróg oddechowych oraz schorzeń laryngologicznych. Problemu nie należy bagatelizować, ponieważ powoduje ciągłe zmęczenie i trudności z koncentracją, a ponadto może być objawem groźnych chorób. Często wpływa również na relacje z partnerem, dlatego tak ważne jest, aby skutecznie mu zapobiegać. Dobór odpowiedniego postępowania terapeutycznego zależy od przyczyny problemu. W niektórych wypadkach stosuje się leczenie farmakologiczne. Czasem konieczne jest wykonanie zabiegu, np. usunięcia migdałków.

Źródła:

1. Bashir AO, Elimam MA, Elimam MA, Adam I. Snoring is associated with hypertension and diabetes mellitus among adults in north Sudan: a cross-sectional study. BMC Public Health. 2024 Apr 8;24(1):974. doi: 10.1186/s12889-024-18505-x. PMID: 38584276; PMCID: PMC11000284.
2. Kerner NA, Roose SP. Obstructive Sleep Apnea is Linked to Depression and Cognitive Impairment: Evidence and Potential Mechanisms. Am J Geriatr Psychiatry. 2016 Jun;24(6):496-508. doi: 10.1016/j.jagp.2016.01.134. Epub 2016 Apr 29. PMID: 27139243; PMCID: PMC5381386.
3. Snoring and Divorce, https://dreamsleep.ca/snoring-and-divorce/ [dostęp: 13.02.2025 r.]
4. Snoring, https://sleepeducation.org/sleep-disorders/snoring/#what-is-snoring [dostęp: 13.02.2025 r.]
5. Lawton E, Jurisevic M, Hobart K, Polasek J, Fon A. P072 The Association Between Snoring and Hearing Loss in Patients with Obstructive Sleep Apnoea. Sleep Adv. 2021 Oct 7;2(Suppl 1):A44. doi: 10.1093/sleepadvances/zpab014.116. PMCID: PMC10109029.
6. de Mello MT, Narciso FV, Tufik S, Paiva T, Spence DW, Bahammam AS, Verster JC, Pandi-Perumal SR. Sleep disorders as a cause of motor vehicle collisions. Int J Prev Med. 2013 Mar;4(3):246-57. PMID: 23626880; PMCID: PMC3634162.