Badanie cholesterolu − jak interpretować swoje wyniki? Lekarz tłumaczy!

Badanie cholesterolu zaleca się wykonywać raz roku wszystkim, żeby ocenić stan zdrowia Twojego organizmu. Zobacz, komu zalecane jest to badanie, jak interpretować wyniki i jak często powinno się je wykonywać.

Co to jest lipidogram?

Lipidogram to badanie laboratoryjne, które pozwala ocenić tzw. profil lipidowy, w skład, którego wchodzą poniższe frakcje cholesterolu i wartości, zgodnie z zalecanymi aktualnie normami.

• Stężenie cholesterolu całkowitego: <190 mg/dl
• Stężenie cholesterolu LDL: <115 mg/dl
• Stężenie cholesterolu HDL: mężczyźni ≥40 mg/dl, kobiety ≥45 mg/dl
• Stężenie cholesterolu non-HDL – wartość wyliczana poprzez odjęcie od cholesterolu całkowitego stężenia cholesterolu HDL: <145 mg/dl (przy niskim i umiarkowanym ryzyku sercowo-naczyniowym), <130 mg/dl (przy wysokim ryzyku sercowo-naczyniowym, <100 mg/dl (przy bardzo wysokim ryzyku sercowo-naczyniowym)
• Trójglicerydy: ≤150 mg/dl
• Apolipoproteina B: 50-150 mg/dl

Badanie LDL

Warto wspomnieć, że w zeszłym roku zaostrzyły się normy dla cholesterolu LDL. Aktualnie według rekomendacji z 2019 roku zaleca się utrzymanie wartości cholesterolu w zależności od ryzyka sercowo-naczyniowego.

Sprawdź też leki i tabletki na cholesterol.

Normy LDL to:

• Pacjenci z niskim ryzkiem sercowo-naczyniowym: LDL<115 mg/dl
• Pacjenci z umiarkowanym ryzkiem sercowo-naczyniowym: LDL<100 mg/dl
• Pacjenci z dużym ryzkiem sercowo-naczyniowym: LDL<70 mg/dl
• Pacjenci z bardzo dużym ryzkiem sercowo-naczyniowym: LDL<55 mg/dl

Jak ocenić swoje ryzyko sercowo-naczyniowe?

Obecnie kardiolodzy nadal zalecają stosować tzw. system SCORE (z ang. Systematic Cornary Risk Evaluation). Skala ta pozwala oszacować 10-letnie ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych u osób bez choroby serca i naczyń spowodowanych miażdżycą na podstawie: płci, wieku, palenia tytoniu, skurczowego ciśnienia tętniczego i stężenia cholesterolu całkowitego. System SCORE to często spotykana w gabinetach tabelka składająca się z zielonych, żółtych, czerwonych i brązowych kratek z cyframi w środku, oznaczającymi procent 10-letniego ryzyka zgonu z powodu chorób sercowo-naczyniowych.

Sprawdź też, o czym świadczy wysoki cholesterol.

Jak interpretować wyniki lipidogram?

Na wstępie chciałabym zaznaczyć, że każde badanie profilu lipidowego powinno zostać skonsultowane z lekarzem, bo prezentowane w tym artykule normy i skale nie są wystarczające, żeby jednoznacznie zinterpretować swoje wyniki badań.

Są to jedynie pewnego rodzaju drogowskazy i ułatwienia dla lekarzy. Oprócz tych wskazówek bardzo istotny jest wywiad zebrany z pacjentem, jego choroby, czynniki ryzyka, obciążenia genetyczne i badanie fizykalne.

Sprawdź też, przepisy obniżające cholesterol.

Kto powinien wykonać badanie cholesterolu z krwi?

Ocenę profilu lipidowego powinny koniecznie wykonać kobiety po 45. roku życiu i mężczyźni po 35. roku życiu, dotychczas nieleczący się z powodu chorób sercowo-naczyniowych.

Regularnej kontroli cholesterolu wymagają pacjenci:

• leczący się z powodu nadciśnienia tętniczego
• leczący się z powodu cukrzycy
• z chorobą wieńcową
• po zawale i udarze mózgu
• z miażdżycą
• obciążeni genetycznie chorobami krążenia
• palący papierosy
• osoby otyłe

Badania powtarza się w zależności od wyników i obciążeń, po ustaleniu z lekarzem. Osobom zdrowym zaleca się powtórne wykonywanie lipidogramu co 1 − 2 lata, natomiast pacjenci z rozpoznanymi zaburzeniami lipidowymi powinni powtarzać badanie co 6 miesięcy.

Sprawdź też, jak leczyć zaburzenia lipidowe.

Jak przygotować się do badania cholesterolu?

Badanie wykonuje się na czczo, ostatni posiłek należy spożyć 12 godzin przed pobraniem krwi. Ważne, aby przez 3 dni poprzedzające badanie unikać tłustych potrwać, nie najadać się do syta, nie stosować głodówki i nie spożywać alkoholu.

Zobacz, jakie badania wykonać przy nadciśnieniu: Jakie badania przy nadciśnieniu warto wykonać? Ciśnieniomierz to podstawa.