Kłucie w podbrzuszu po prawej stronie. Czy to wyrostek?

7. 3. 2019 · Karolina Rudowska · 5 minut czytania
  • objawy
Kłucie w podbrzuszu po prawej stronie. Czy to wyrostek?

Zapalenie wyrostka robaczkowego to jedna z najczęstszych przyczyn ostrych dolegliwości bólowych w brzuchu. Narastający ból czy kłucie w podbrzuszu, utrata apetytu, nudności, wymioty i zatrzymanie mogą też jednak wskazywać i na inne choroby. Zobacz, z czym można pomylić zapalenie wyrostka robaczkowego.

Kłucie w podbrzuszu − czyli gdzie?

Gdzie właściwie zaczyna się podbrzusze? I po której stronie znajduje się wyrostek robaczkowy? Żeby łatwiej wyobrazić sobie, jak wygląda Twoja jama brzuszna, przybliżę Ci w skrócie jej budowę.

Jama brzuszna od góry zamknięta jest przez przeponę, od dołu przechodzi w miednicę. Żeby swobodnie „poruszać się” po rejonach brzucha, podzielmy go na 6 okolic. 1. umowna pozioma linia przebiegać będzie przez najniższe punkty łuków żebrowych. 2. przez kolce biodrowe przednie górne, które u szczupłych osób mogą uwypuklać skórę i być doskonale widoczne. Spróbuj dotykiem poszukać tych struktur. Linie te dzielą przednią ścianę Twojego brzucha na nadbrzusze, śródbrzusze i podbrzusze.

Pionowe linie biegną wzdłuż brzegów mięśni prostych brzucha  − to one tworzą tzw. „sześciopak” u wysportowanych osób.

W ten sposób podzieliliśmy brzuch na 6 części:

  • nadbrzusze: właściwe (na środku) oraz dwie okolice podżebrowe
  • śródbrzusze: okolicę pępkową oraz dwie okolice boczne
  • podbrzusze: okolicę łonową (na środku) oraz dwie okolice pachwinowe czyli podbrzusze prawe i lewe.

kłucie w podbrzuszu po prawej stronie - prześwietlenie

Wyrostek robaczkowy − co to jest?

Jelito grube dzieli się na kątnicę, okrężnicę i odbytnicę. Wyrostek robaczkowy odchodzi od tylno-przyśrodkowej ściany kątnicy. Jest ślepo zakończoną, zatrzymaną w rozwoju częścią jelita.

W jego ścianie znajdują się liczne grudki limfatyczne. Wyrostek odgrywa rolę w namnażaniu limfocytów B i funkcjonowaniu układu immunologicznego. Jego długość wynosi przeciętnie 8 − 9 cm, ale może także mierzyć nie więcej niż 1cm lub sięgać nawet 30 cm!

Podstawa wyrostka robaczkowego, w rzucie na ścianę brzucha, znajduje się w punkcie McBurneya, czyli w 1/3 długości linii między prawym przednim górnym kolcem biodrowym a pępkiem. W zależności od długości i ruchomości, wyrostek może zwisać do miednicy (najczęściej), leżeć do tyłu do kątnicy, do przodu lub z boku, a także do góry, między pętlami jelita cienkiego.

Kłucie w podbrzuszu po prawej stronie − czy to wyrostek?

Zapalenie wyrostka robaczkowego to jedna z najczęstszych, ostrych chorób brzucha. Dlatego niewątpliwie, kiedy czujesz kłucie w podbrzuszu, możesz w pierwszej kolejności pomyśleć właśnie o nim.

Typowo dochodzi do zapalenia w 2. i 3. dekadzie życia, ale może wystąpić w każdym wieku. Nieco częściej zapalenie zdarza się u mężczyzn.

Objawy są dosyć charakterystyczne. Początkowo ból pojawia się zazwyczaj w okolicy pępka i stopniowo przesuwa się w stronę prawego dołu biodrowego, staje się wówczas bardziej ostry i lepiej zlokalizowany. Czasami jednak umiejscowienie bólu może być inne, w zależności od ułożenia wyrostka. Ból z biegiem czasu przybiera na sile i zwiększa się w trakcie ruchu i kaszlu, pojawiają się nudności i wymioty, zatrzymanie gazów i stolca i utrata apetytu. Pojawia się gorączka, ale rzadko przekracza 38 stopni C.

Warto pamiętać, że u dzieci lub osób starszych objawy mogą być mniej charakterystyczne (np. złe samopoczucie, bladość, wzdęcie, biegunka, słabe dolegliwości bólowe). Również nietypowe położenie wyrostka czy ciąża może sprawiać trudności diagnostyczne.

Ciężko jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie, czy kłucie w podbrzuszu po prawej stronie  to właśnie wyrostek. Kłucie w podbrzuszu i ból w tej okolicy może oczywiście zwiastować zapalenie wyrostka robaczkowego. Warto wiedzieć jednak, że w jamie brzusznej znajduje się również wiele innych struktur, które mogą dawać dolegliwości bólowe.

badanie podbrzusza przy kłuciu po prawej stronie

Ból podbrzusza po prawej stronie − inne przyczyny

Ból w dolnej części brzucha po prawej stronie oczywiście nie zawsze musi oznaczać zapalenie wyrostka robaczkowego. Inne schorzenia przewodu pokarmowego, które mogą się tak objawiać to np. zapalenie uchyłka Meckela (wrodzony uchyłek jelita krętego, jego stan zapalny daje podobne symptomy co wyrostek, ale ból nie przemieszcza się), ostre zapalenie węzłów chłonnych krezki czy nawet rak kątnicy.

Nowotwór w tej okolicy jelita grubego najczęściej objawia się krwawieniem utajonym − nie widać w kale świeżej krwi, ale narasta anemia (rzadziej zdarza się krwawienie jawne) i właśnie bólem brzucha.

Również choroby zapalne jelit, a szczególnie choroba Leśniowskiego-Crohna, może być przyczyną bólu prawego podbrzusza. Jest to przewlekłe schorzenie, a zmiany zapalne mogą dotyczyć każdego odcinka przewodu pokarmowego, od jamy ustnej, aż po odbyt. Najczęściej jednak dotyczy końcowego odcinka jelita krętego, stąd częsta lokalizacja dolegliwości w prawym dole biodrowym. Inne objawy to osłabienie, gorączka, spadek masy ciała, anemia i biegunka. W okolicy odbytu mogą pojawić się przetoki, owrzodzenia czy ropnie. U niektórych chorych dochodzi do powikłań pozajelitowych − zmiany dotyczą zwykle skóry, stawów, dróg żółciowych, dróg moczowych i oczu.

Jeżeli bólom czy kłuciu podbrzusza towarzyszą zmiany w oddawaniu moczu (np. częstomocz czy skąpomocz) i zmiany jego barwy (np. krew) lub zapachu, warto zastanowić się, czy przyczyną nie są infekcje układu moczowego czy kamica nerkowa. Przy kamicy nerkowej ból zwykle promieniuje z okolicy lędźwiowej w stronę spojenia łonowego. Mogą pojawić się też nudności i wymioty, częste oddawanie moczu w niewielkich ilościach, gorączka i krwiomocz.

U kobiet bóle podbrzusza najlepiej skonsultować z ginekologiem, bo mogą wskazywać na schorzenia układu rodnego takie jak: pęknięcie ciąży pozamacicznej (bólom towarzyszy krwawienie), zapalenie przydatków czy skręt torbieli jajnika (nagły, kłujący i silny ból). Czasami jednostronny ból czy kłucie w podbrzuszu może być także bólem owulacyjnym, związanym z pęknięciem pęcherzyka Graafa.

ból w podbrzuszu po prawej stronie

Jak widzisz, kłucie w prawym podbrzuszu i dolegliwości bólowe tego rejonu mogą być spowodowane zapaleniem wyrostka robaczkowego. Ale przyczyna może też leżeć gdzie indziej. Czasami niecharakterystyczne uczucie kłucia może mieć także podłoże stresowe i nie musi oznaczać poważnej choroby. Pamiętaj jednak, żeby nie lekceważyć narastającego bólu i pogarszającego się stanu ogólnego − niektóre z powyższych schorzeń wymagają szybkiej interwencji chirurgicznej, np. zapalenie wyrostka robaczkowego czy skręt jajnika. Im szybciej rozpoczniesz leczenie każdej z wymienionych chorób, tym mniejsze ryzyko powikłań.

Więcej artykułów na ten temat

Karolina Rudowska