Wzdęcia u noworodka – jak sobie z nimi radzić?

30. 11. 2021 · Aleksandra Chojnowska · 8 minut czytania
  • choroby

Niezależnie od sposobu karmienia, wzdęcia u noworodka to zupełnie normalna sprawa. O ile z reguły nie są groźne dla zdrowia Twojego dziecka, to powodują u niego ból, stres i mogą być przyczyną problemów z karmieniem. Sprawdź, jak rozpoznać wzdęcia u noworodka i jak sobie z nimi radzić domowymi sposobami.

Czym są wzdęcia u noworodka?

Tak jak u każdego innego człowieka, wzdęcia u noworodka to po prostu zbyt duże nagromadzenie gazów w jelitach. Przez cały okres, gdy dziecko znajduje się w macicy, otrzymuje pożywienie przez pępowinę, dlatego jego układ pokarmowy nie musi pracować na pełnych obrotach. Kiedy maluszek przychodzi na świat, zaczyna pobierać pokarm z piersi mamy lub z butelki dla dzieci – to zupełnie nowa czynność zarówno dla niego, jak i jego układu pokarmowego. Nic więc dziwnego, że może odczuwać przy tym różnego rodzaju dolegliwości – od uczucia przepełnienia żołądka, przez gazy i wzdęcia, aż po kolki.

wzdęcia u noworodka

Najczęściej wzdęty brzuch u dziecka obserwuje się właśnie po jedzeniu, ponieważ wzdęcia wiążą się zwykle z połykaniem powietrza podczas ssania piersi lub butelki. Połknięte pęcherzyki powietrza zalegają w jelitach, wzdymając brzuszek i powodując dyskomfort, a nawet ból.

Objawy wzdęć u noworodków

Po czym poznać wzdęcia? U niemowlęcia należy dokładnie obserwować brzuszek, zwłaszcza gdy maluch zaczyna rozpaczliwie płakać, pręży się i podkurcza nóżki. Wzdęty brzuch jest wtedy twardy i widocznie wypukły. Najczęściej takie objawy pojawiają się tuż po jedzeniu – noworodek odczuwa ból brzuszka, dlatego jest niespokojny i płacze. W łagodniejszych postaciach wzdęć dziecku po prostu mocniej się odbija i wypuszcza nagromadzone gazy. Zobacz także, jak poprawnie odbijać niemowlę po karmieniu.

wzdęcia u niemowlęcia

Uwaga – przy puszczaniu tzw. bączków, noworodek także może płakać. Nie oznacza to jednak, że dzieje się coś złego – to po prostu dla niego nowa czynność. Jeżeli po oddaniu gazów, niemowlę się uspokaja, a brzuszek znów jest miękki, nie masz się czym martwić. Jeśli jednak wzdęcia utrzymują się przez długi czas, noworodek zanosi się płaczem, a żadne domowe sposoby nie działają, warto skonsultować się z lekarzem.

Wzdęcia u noworodka mogą objawiać się również ulewaniem pokarmu. Nagromadzone w żołądku powietrze wydostaje się na zewnątrz przez przełyk, wypychając treść pokarmową. Bacznie obserwuj swoje często ulewające niemowlęta, ponieważ niegroźne z pozoru ulewanie może być jednym z pierwszych objawów refluksu.

przyczyny wzdęć u niemowlaka

Przyczyny wzdęć u noworodka – co powoduje ból brzuszka?

Odnalezienie powodu wzdęć u noworodka pozwoli ostatecznie go wyeliminować, dlatego warto wiedzieć, co może powodować gromadzenie się gazów w jelitach. Najczęściej jest to nieodpowiedni sposób karmienia – zarówno piersią, jak i butelką.

W przypadku karmienia piersią liczy się prawidłowe przystawienie niemowlęcia – dziecko powinno być spokojne, mieć szeroko otwarte usta i szczelnie obejmować nimi nie tylko brodawkę sutkową, ale także otoczkę. Jeśli Twój maluch łapie pierś zbyt płytko, przy tym cmoka i mlaska, najprawdopodobniej łyka on powietrze. Dzieje się tak również przy hiperlaktacji, gdy mleko z piersi tryska bardzo mocnym strumieniem, a dziecko nie nadąża z jego przełykaniem.

wzdęcia u noworodka co robić

Przyczyną wzdęć u noworodka może być także zbyt krótkie wędzidełko podjęzykowe. Wówczas dziecko nie może odpowiednio ssać piersi, denerwuje się, a zamiast odpowiedniej ilości pokarmu, przełyka powietrze.

Mleko z butelki płynie zupełnie inaczej niż z piersi – leci nieprzerwanym strumieniem (w przeciwieństwie do piersi, gdzie niemowlę siłą ssania może regulować wypływ). Jeśli podajesz butelkę ze zbyt dużym otworem w smoczku, maluch nie nadąży połknąć mleka. Znaczenie ma również przekarmianie dziecka – o ile mleko z piersi jest lekkostrawne i maluch zje tylko tyle, ile naprawdę potrzebuje, to przy karmieniu z butelki łatwo podać zbyt dużo pokarmu.

Wzdęcia po jedzeniu u niemowlaka mogą być spowodowane także podawaniem niewłaściwego mleka modyfikowanego. Częste wzdęcia i ulewanie bywają wskazaniem do zmiany preparatu – odpowiedzialne za to są m.in. alergie pokarmowe i nietolerancje. Przeczytaj także: Karmienie mlekiem modyfikowanym − co warto o nim wiedzieć?

co na wzdęcia u noworodka

Wzdęcia u noworodka karmionego piersią a dieta mamy

Naukowcy już dawno potwierdzili, że dieta mamy karmiącej nie ma wpływu na wzdęcia u zdrowego niemowlęcia. Przyczyną brzuszkowych problemów jest najczęściej niedojrzały układ pokarmowy malucha lub nieprawidłowy sposób karmienia. Kapusta, groch, czy gazowane napoje w diecie mamy, nie mają wpływu na wzdęcia u noworodka karmionego piersią.

Nieco inaczej wygląda sprawa, gdy dziecko ma alergie lub nietolerancje pokarmowe. Nie musisz wtedy rezygnować z karmienia piersią – zgłoś się do poradni alergologicznej, a uzyskasz pomoc. Nigdy nie stosuj diety eliminacyjnej u siebie na własną rękę – powinnaś przeprowadzić ją wyłącznie na zalecenie specjalisty – alergologa lub gastrologa, pod okiem doświadczonego dietetyka.

 

Wzdęcia u noworodka – profilaktyka

Co na wzdęcia u noworodka? Na pewno znasz powiedzenie, że „lepiej zapobiegać, niż leczyć”. Dziecko samo nie jest w stanie uniknąć wzdęć, dlatego to rodzice muszą zastosować wszelkie środki, by zapobiegać nagromadzeniu gazów u niemowlęcia. Garść praktycznych porad na pewno Ci w tym pomoże. Przede wszystkim:

  • odpowiednio przystawiaj dziecko do piersi,
  • jeśli karmisz butelką, sięgnij po smoczek z wolnym wypływem,
  • nigdy nie karm zapłakanego, niespokojnego dziecka,
  • odbijaj malucha po każdym karmieniu,
  • noś dziecko w pozycji pionowej – na rękach lub w chuście,
  • kładź niemowlę na brzuszku,
  • po wieczornej kąpieli masuj maluszka – to go rozluźni i zrelaksuje.

Te proste wskazówki z pewnością pomogą Ci zapobiec nadmiernemu gromadzeniu się gazów w jelitach dziecka. Pamiętaj, że profilaktyka jest najważniejsza, jednak jeśli sytuacja tego wymaga, podaj lek na kolki u niemowląt i wzdęcia, oczywiście pod kontrolą specjalisty.

wzdęty brzuch u dziecka

Co na wzdęcia u noworodka? Domowe sposoby i krople z apteki

Co zrobić, gdy problem już wystąpi? Możesz wypróbować kilka domowych sposobów. Jednym z nich jest rozgrzewanie brzuszka ciepłym termoforemz pestek wiśni. Stopniowo rozchodzące się ciepło pomoże uporać się z dolegliwościami ze strony układu pokarmowego i przyniesie ulgę płaczącemu maleństwu.

Również pomocny bywa masaż brzuszka, połączony z przyciąganiem do niego nóżek zgiętych w kolanach. Przez chwile przytrzymaj je w tej pozycji, jednak nigdy nie na siłę – nie dociskaj zbyt mocno, żeby nie zrobić maluszkowi krzywdy. Sprawdź, jak wykonać masaż niemowlakowi.

Przy bólu brzuszka, dziecko potrzebuje bliskości rodzica – to daje mu niezbędne w tej sytuacji poczucie bezpieczeństwa. Chustonoszenie jest bardzo dobrym sposobem na wzdęcia – podczas noszenia, brzuszek jest zarówno ogrzewany ciepłem rodzica, jak i masowany ciałem przy każdym ruchu. Dodatkowo bliskość mamy lub taty pomaga niemowlęciu się uspokoić i rozluźnić.

wzdęcia u noworodka karmionego piersią

Jeśli domowe sposoby okażą się nieskuteczne, zapytaj pediatrę o możliwość stosowania preparatu z apteki. Warto sięgnąć po lek na wzdęcia dla niemowląt, np. probiotyk dla dziecka lub krople z symetykonem.

Pamiętaj, by nie podawać dziecku herbaty z koprem włoskim! Mit o jej skuteczności został obalony przez naukowców. Obecnie koper włoski znajduje się na liście ziół wysokiego ryzyka w okresie karmienia piersią. Według stanowiska ESPGHAN (Europejskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci), nie należy podawać go dzieciom poniżej 4. roku życia. Bezpieczniej będzie, jeśli zastosujesz sprawdzone tabletki na wzdęcia

Wzdęcia u noworodka – kiedy mijają?

Noworodek jest człowiekiem, więc w zależności od diety – wzdęcia będą towarzyszyć już do końca życia. U malucha nie da się zupełnie uniknąć problemów z nagromadzeniem gazów w jelitach, ponieważ układ pokarmowy dziecka wciąż się rozwija. Nawet jeśli uda Ci się zastosować wszystkie zasady profilaktyki i chwilowo wyeliminujesz problem wzdęć, to może on powrócić, gdy niemowlę skończy 6 miesięcy i zaczniesz rozszerzać dietę. Przeczytaj także artykuł: Jak wyglądało rozszerzanie diety mojej córki? Karmienie 7-miesięcznego dziecka.

co zrobić, gdy dziecko ma wzdęcia

Najważniejsze jest to, abyś nie stresowała się zbyt mocno – pamiętaj, że zdenerwowany rodzic to rozdrażnione niemowlę, a niepokój przy karmieniu przekłada się m.in. właśnie na wzdęcia u noworodka.

Połóż nacisk na profilaktykę, a jeśli mimo tego, dolegliwości nadal się utrzymują i Twoje dziecko bardzo cierpi, niezwłocznie zgłoś się do lekarza pediatry.

Źródła:

  1. Drugs and Lactation Database, National Library of Medicine, 2006.

  2. Wolańska – Buzalska D., Dieta eliminacyjna u matki karmiącej piersią a ryzyko alergii pokarmowej u dziecka, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej.

Więcej artykułów na ten temat

  • Miażdżyca dotyka wielu osób. Tymczasem zbilansowana dieta, regularny wysiłek fizyczny, unikanie tłuszczów zwierzęcych i cukrów prostych stanowi sposób na ograniczenie ryzyka rozwoju choroby.
  • Bóle wzrostowe – jak je rozpoznać u dzieci?

    Bóle wzrostowe – jak je rozpoznać u dzieci?

    · 8 minut czytania
    • choroby
    Czym są bóle wzrostowe? U kogo pojawiają się najczęściej? Jakie są ich przyczyny i po czym poznać, że dzieje się coś niepokojącego? Na te i inne pytania odpowiada nasz farmaceuta.
  • Maskne: jak poradzić sobie z trądzikiem od maski?

    Maskne: jak poradzić sobie z trądzikiem od maski?

    · 7 minut czytania
    • choroby
    Obowiązek zasłaniania ust i nosa stał się przyczyną występowania nowej dolegliwości - maskne. To trądzik pojawiający się od maseczki. Dowiedz się, jak sobie z nim poradzić!