Trądzik po lecie – dlaczego wraca jesienią i co wtedy robić?

Często latem mamy wrażenie, że skóra wygląda lepiej, przebarwienia są mniej widoczne, a zmiany trądzikowe zredukowane. Jednak wraz z nadejściem chłodniejszych miesięcy pojawiają się niedoskonałości, a skóra traci swój blask i jednolity koloryt. Trądzik po lecie jest częstym problemem, jednak z naszymi wskazówkami ograniczysz ryzyko pojawienia się kolejnych zmian.

Z tego artykułu dowiesz się, że:

• trądzik dotyczy osób w każdym wieku,
• promieniowanie słoneczne nie leczy trądziku,
• kwasy AHA/BHA pomagają zredukować zmiany i stany zapalne.

Po przeczytaniu tego artykułu będziesz wiedzieć, jaką pielęgnację wybrać, a także jak prawidłowo pielęgnować skórę, aby zmiany były mniej widoczne.

Czy słońce leczy trądzik?

To jeden z popularniejszych mitów powielanych na temat trądziku. Latem zmiany trądzikowe  mogą wydawać się mniej widoczne, ponieważ opalenizna wyrównuje koloryt skóry i maskuje zaczerwienienia. Nie oznacza to jednak, że promieniowanie słoneczne leczy trądzik. Wpływ słońca na skórę z niedoskonałościami jest o wiele bardziej złożony, a więcej na ten temat przeczytasz w artykule – słońce a trądzik.

Dlaczego trądzik wraca jesienią?

Jesienny wysyp zmian trądzikowych może być wynikiem nałożenia się na siebie kilku procesów. Niekoniecznie muszą się one pojawić jednocześnie. Ponadto nie ma również jednej przyczyny, dlaczego trądzik wraca jesienią, a wszystko jest uzależnione od typu skóry, pielęgnacji, stanu zdrowia, a także stosowanych kosmetyków. Istnieje jednak kilka przyczyn, które mogą być odpowiedzialne za pogorszenie stanu skóry:

• Pogrubienie warstwy rogowej pod wpływem promieniowania UV, co powoduje zatykanie ujść gruczołów łojowych, którego skutki mogą pojawić się dopiero po kilku tygodniach. Na skórze pojawiają się mikrozaskórniki, które są początkowym etapem rozwoju zmian trądzikowych.
• W lecie organizm bardziej się poci, co manifestuje się na skórze. Pot w połączeniu z zanieczyszczeniami powietrza czy kosmetykami może zatykać ujścia gruczołów łojowych, nasilając niedoskonałości.
• Codzienne stosowanie kremów z filtrem UV i ich niedokładne zmywanie to jedna z częstszych przyczyn trądziku po lecie. Kosmetyki z SPF z uwagi na ich skład i właściwości, mają formułę, która tworzy na skórze warstwę ochronną, zabezpieczając przed słońcem. Jeśli w ciągu dnia krem z SPF jest kilkukrotnie reaplikowany, a następnie niedokładnie zmywany, może to przyczyniać się do powstawania trądziku. 
• Przesuszenie skóry przez słońce może przyczyniać się do uszkodzenia bariery hydrolipidowej. Staje się ona szorstka, a także skłonna do podrażnień i zaczerwienienia. 
• Stres związany z powrotem do codziennych obowiązków może zwiększać ryzyko powstawania stanów zapalnych w organizmie, które mogą dodatkowo manifestować się na skórze w postaci krostek i grudek. 
• Zmiana diety po wakacjach może wpływać na stan skóry i włosów. Mniejsza ilość świeżych warzyw i owoców, a także brak regularności i częste sięganie po przetworzone jedzenie może objawiać się zmianami na skórze. 

Sprawdź popularne kategorie

Pryszcze czy przebarwienia po lecie?

Nie każda zmiana, która pojawi się na twarzy po wakacjach, oznacza trądzik. Część niedoskonałości może być konsekwencją wcześniejszego stanu zapalnego. Można to zaobserwować właśnie po wakacjach, kiedy promieniowanie UV uwidocznia przebarwienia pozapalne. Nie są one rodzajem trądziku, a innym problemem dermatologicznym wymagającym całkiem innego podejścia. 

Warto rozróżnić przebarwienia pozapalne, ponieważ wymagają one innego postępowania. 

• PIH (post-inflammatory hyperpigmentation) – przebarwienia pozapalne wynikające ze zwiększonej produkcji lub nieprawidłowego rozmieszczenia melaniny w skórze.
• PIE (post-inflammatory erythema) – pozapalny rumień związany ze zmianami naczyniowymi i utrzymującą się reakcją zapalną.

Takie rozróżnienie ma znaczenie w pielęgnacji. W przypadku aktywnej postaci trądziku należy skupiać się na zmniejszeniu ilości zaskórników, regulacji działania gruczołów łojowych, a także redukcji powstawania nowych zmian. Postępowanie pielęgnacyjne dla skóry z przebarwieniami polega na rozjaśnieniu zmian, wyrównaniu kolorytu i zapobieganiu powstawania kolejnych. Pomocne mogą być retinoidy, witamina C, arbutyna, a także kwas azelainowy. Niezbędna jest również ochrona przeciwsłoneczna zawierająca SPF30 lub wyżej.

Jesienna pielęgnacja skóry trądzikowej – krok po kroku

Jesienna rutyna pielęgnacyjna różni się od letniej, jednak nie wymaga ona wymiany wszystkich kosmetyków. Wystarczy włączyć kilka produktów, które pomogą uporać się z niechcianymi zmianami trądzikowymi. 

Krok 1. Oczyszczanie

Podstawą pielęgnacji skóry z niedoskonałościami jest łagodne, ale skuteczne oczyszczanie. Pozwala ono usunąć zanieczyszczenia z powierzchni skóry, a także pozostałości kosmetyków, makijażu i sebum. Delikatne żele, pianki czy emulsje nie naruszają bariery hydrolipidowej, ani nie powodują uczucia ściągnięcia. Nie wymagają także mocnego tarcia skóry, co może dodatkowo ją podrażniać.

Krok 2. Pielęgnacja przeciwtrądzikowa

Po wakacjach można do pielęgnacji wprowadzić składniki aktywne, które w lecie nie były stosowane. Wszelkiego rodzaju kwasy czy retinoidy uwrażliwiają skórę na działanie promieni słonecznych, przez co wiele osób rezygnuje z nich na kilka miesięcy. Do jesiennej rutyny warto włączyć:

• kwas azelainowy,
• retinol,
• kwas salicylowy,
• niacynamid.

Ważne, aby nie stosować ich jednocześnie, ponieważ może to dodatkowo podrażniać skórę. Rodzaj składnika dobierz do potrzeb skóry, indywidualnej tolerancji i rodzaju zmian.

Krok 3. Nawilżanie

Jednym z często powielających mitów w pielęgnacji jest rezygnacja z kremu nawilżającego u posiadaczy skóry trądzikowej i tłustej. Każdy typ cery, również te ze skłonnością do powstawania niedoskonałości potrzebują codziennej dawki nawilżenia. Jednak nie powinien być to przypadkowy kosmetyk, a dobrze przemyślany produkt. Przy wyborze ważny jest skład i formuła. Krem nawilżający nie powinien zawierać składników o działaniu komedogennym, ponieważ mogą one dodatkowo zapychać pory skóry. Dobrym wyborem są natomiast lekkie, szybko wchłaniające się konsystencje na bazie kwasu hialuronowego, gliceryny, pantenolu czy niacynamidu.

Krok 4. Ochrona przed promieniowaniem UV

Po lecie nie należy rezygnować ze stosowania kremów z filtrem UV. To częsty błąd, który może Cię kosztować pojawienie się nowych zmian na skórze. Promieniowanie słoneczne może nasilać przebarwienia, a także zmiany trądzikowe. Warto wybierać lekkie preparaty z  SPF 30–50, najlepiej o szerokim spektrum ochrony UVA i UVB, przeznaczone do skóry tłustej i trądzikowej. 

Trądzik u dorosłych – kiedy szukać przyczyny głębiej?

Trądzik zazwyczaj kojarzony jest z okresem dojrzewania, jednak coraz częściej występuje on u osób dorosłych. Zmiany mogą nawracać po 25. roku życia, a także dopiero pojawiać się na późniejszych etapach życia. Zmiany trądzikowe u kobiet najczęściej są zlokalizowane na żuchwie, brodzie oraz szyi, co może świadczyć o podłożu hormonalnym. 

Trądzik hormonalny wymaga konsultacji dermatologicznej, ponieważ mogą mu towarzyszyć również inne objawy utrudniające codzienne funkcjonowanie. W takich przypadkach, bez znalezienia przyczyny, ciężko będzie skutecznie pozbyć się niechcianych niedoskonałości. 

Nie każdy pojedynczy wyprysk czy grudka wymaga konsultacji dermatologicznej. Jednak, jeśli na skórze pojawiają się nowe niedoskonałości pomimo pielęgnacji, towarzyszy im świąd, silne zaczerwienienie i ból, to jest to wskazanie do wizyty. Głębokie zmiany zapalne, mogą z czasem zamienić się w blizny, które będą mocno wpływać na samopoczucie i samoocenę. Wczesne włączenie odpowiedniej terapii przeciwtrądzikowej pozwala stopniowo zredukować ilość niechcianych zmian, a także poprawić codzienne funkcjonowanie.

Podsumowanie

Pogorszenie stanu skóry jesienią nie musi być przypadkowe. Często jest to wynik wcześniejszych działań, których konsekwencje są opóźnione w czasie. Na powstawanie zmian wpływa promieniowanie UV, przesuszenie, zwiększona potliwość, a także stosowanie kremów z SPF, które dodatkowo mogą zapychać pory skóry, nasilając niedoskonałości. Jesienna pielęgnacja powinna skupiać się na dokładnym oczyszczeniu skóry, nawilżeniu i stosowaniu składników o działaniu przeciwtrądzikowym. W połączeniu z codzienną ochroną przeciwsłoneczną pomogą zredukować zmiany na skórze.

FAQ

Źródła:

1. Piquero-Casals J, Morgado-Carrasco D, Rozas-Muñoz E, Mir-Bonafé JF, Trullàs C, Jourdan E, Piquero-Martin J, Zouboulis CC, Krutmann J. Sun exposure, a relevant exposome factor in acne patients and how photoprotection can improve outcomes. J Cosmet Dermatol. 2023 Jun;22(6):1919-1928.
2. Auffret N, Leccia MT, Ballanger F, Claudel JP, Dahan S, Dréno B. Acne-induced Post-inflammatory Hyperpigmentation: From Grading to Treatment. Acta Derm Venereol. 2025 Apr 22;105:adv42925.
3. Reynolds RV, Yeung H, Cheng CE, Cook-Bolden F, Desai SR, Druby KM, Freeman EE, Keri JE, Stein Gold LF, Tan JKL, Tollefson MM, Weiss JS, Wu PA, Zaenglein AL, Han JM, Barbieri JS. Guidelines of care for the management of acne vulgaris. J Am Acad Dermatol. 2024 May;90(5):1006.e1-1006.e30. 
4. Elbuluk N, Grimes P, Chien A, Hamzavi I, Alexis A, Taylor S, Gonzalez N, Weiss J, Desai SR, Kang S. The Pathogenesis and Management of Acne-Induced Post-inflammatory Hyperpigmentation. Am J Clin Dermatol. 2021 Nov;22(6):829-836.