Marskość wątroby – jak rozpoznać rozwój nieodwracalnej choroby?

10. 10. 2017 · Magdalena Stoczyńska · 5 minut czytania
  • problemy układu pokarmowego
Marskość wątroby – jak rozpoznać rozwój nieodwracalnej choroby?

Utrata apetytu, zmęczenie, spadek masy ciała, zażółcenie skóry czy wzdęcia – to tylko niektóre z pierwszych objawów marskości wątroby – przewlekłej choroby prowadzącej do wyniszczenia tego organu. Co ciekawe, marskość wątroby może przez lata rozwijać się bezobjawowo. Marskość wątroby najczęściej wiążemy z nadmiernym spożywaniem alkoholu lub wirusowym zapaleniem wątroby typu B i C. Czy słusznie? Jakie są objawy chorej wątroby? Jak rozpoznać marskość wątroby? W końcu - czy marskość wątroby to rak?

Twoje prywatne laboratorium. Co robi wątroba?

Wątroba odgrywa kluczową rolę w pracy organizmu. Jest Twoim największym narządem – gigantycznym laboratorium chemicznym, przez które przepływa około jednego litra krwi na minutę i zachodzi blisko 5 tysięcy różnych reakcji.

Wątroba ma bardzo wiele zadań – wytwarza żółć, białka osocza, cholesterol. Dochodzi w niej też do syntezy glikogenu z glukozy. Służy za magazyn substancji zapasowych dla organizmu oraz witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, czyli witaminy A, D i K.

Wątroba ma tez za zadanie „rozbrajać” wszystko to, co mogłoby Ci zaszkodzić - w tym żywym laboratorium szkodliwe produkty przemiany materii przekształcane są w nieszkodliwe związki. To też oznacza, że jest ona szczególnie podatna na uszkodzenie przez toksyny, w tym alkohol oraz leki.

Kiedy wątroba ma kłopoty?

Marskość jest zwykle spowodowana przewlekłym zapaleniem wątroby, podczas którego narząd ulega stopniowemu uszkodzeniu. Jego zdrowe tkanki są zastępowane przez patologiczne guzki i utkanie włókniste. W efekcie zmniejsza się liczba komórek zdolnych do pełnienia swych właściwych funkcji.

Marskość stanowi końcowe stadium wielu przewlekłych chorób wątroby.

Najpoważniejsze choroby to:

  • choroba alkoholowa,
  • przewlekłe zapalenie wątroby typu B i/lub C
  • choroby z autoagresji, w których – z niejasnych przyczyn – dochodzi do stanu zapalnego w wątrobie i w jego następstwie do włóknienia (autoimmunologiczne zapalenie wątroby, pierwotna marskość żółciowa)
  • niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby
  • niektóre wrodzone lub nabyte zaburzenia metaboliczne (choroba Wilsona, hemochromatoza)
  • przewlekłe choroby dróg żółciowych, związane z przewlekłym zastojem żółci (marskość żółciowa pierwotna, pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych)
  • przewlekłe stosowanie niektórych leków (np. metotreksat, amiodaron)

Czy moja wątroba jest chora? Jak rozpoznać marskość wątroby?

Schorzenia wątroby długo przebiegają bezobjawowo lub objawy są tak nieswoiste i łagodne, że nie łączymy ich z tym narządem. Są przez to bagatelizowane lub przypisywane innym pospolicie występującym chorobom lub zaburzeniom.

W pierwszym stadium marskości wątroby możesz:

  • czuć zmęczenie i ogólne osłabienie
  • mieć mniejszy apetyt i odczuwać ciężar w nadbrzuszu po posiłkach
  • cierpieć na bezsenność
  • mieć świąd skóry

Kolejny etap choroby przynosi zażółcenie skóry i twardówek oczu. Objaw ten powszechnie znany jest jako żółtaczka. Dołączyć się może rumień na rękach i na dłoniach oraz czerwone plamy i pajączki na skórze tułowia.

W zaawansowanych przypadkach dochodzi do zatrzymywania wody w organizmie i pojawiania się masywnych obrzęków i wodobrzusza.

Pojawiają się też zaburzenia poznawcze, takie jak utrata pamięci, dezorientacja lub trudności z koncentracją.

Zdrowa wątroba a marskość wątroby - porównanie

Na ilustracji: Zdrowa wątroba a marskość wątroby - porównanie

Ból wątroby – objaw marskości? Ale… wątroba nie boli!

Warto podkreślić, że w marskości wątroby dolegliwości bólowe w rzucie wątroby pojawiają się rzadko. Co ważne, często używamy potocznego stwierdzenia „ból wątroby” - objawy bólu w okolicy tego narządu nie wynikają z bólu samej wątroby, bo nie jest ona unerwiona.

Ból może się jednak pojawić, gdy narząd ten znacznie się powiększy i zacznie uciskać na otaczającą go unerwioną torebkę wątrobową.

Jak lekarz stawia rozpoznanie marskości wątroby?

Rozpoznanie marskości wątroby jest poważną diagnozą, która wpływa na jakość i długość życia. Opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz wynikach badań dodatkowych.

Najczęściej zlecamy podstawowe badania krwi  jak morfologia, aktywność enzymów wątrobowych oraz badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej, aby upewnić, się że nie ma zaburzeń funkcji wątroby.

Jak dbać o wątrobę?

Pamiętaj! Marskość sama w sobie jest poważnym zagrożeniem dla życia. Jest jednak też głównym czynnikiem ryzyka rozwoju raka wątroby - jednego z najbardziej złośliwych i najtrudniejszych do leczenia. Dbaj o swoją wątrobę najlepiej jak tylko potrafisz.

Oto 7 porad jak dbać o wątrobę

  1. Alkohol pij tylko okazjonalnie i w niewielkich ilościach
  2. Leki zażywaj rozsądnie - tylko wtedy, gdy są niezbędne oraz w dawkach zalecanych przez lekarza. Gdy zażywane leki mogą oddziaływać na wątrobę - ustal z lekarzem, czy niezbędne są regularnie oznaczane próby wątrobowe
  3. Ogranicz spożycie tłuszczów pochodzenia zwierzęcego
  4. Unikaj żywności zawierającej barwniki, konserwanty i tzw. polepszacze
  5. Nie dopuść do nadwagi czy otyłości - jedz z umiarem i jak najwięcej się ruszaj
  6. Zadbaj o bezpieczny styl życia, który pozwala do minimum ograniczyć narażenie na zakażenie wirusami o szczególnym powinowactwie do wątroby
  7. Zaszczep się przeciwko żółtaczce typu B. Niestety, nie ma szczepionki chroniącej przed WZW C, dlatego też unikaj zakażenia, do którego najczęściej dochodzi w placówkach ochrony zdrowia, podczas zabiegów kosmetycznych lub wykonywania tatuażu

Najnowsze artykuły

  • Bulgotanie w brzuchu – co może oznaczać?

    Przyczyną bulgotania w brzuchu często jest głód lub procesy trawienne zachodzące w układzie pokarmowym. Jednak źródłem problemów mogą być również poważne schorzenia, których nie wolno bagatelizować.

    • zdrowe jelita
    • wzdęcia i niestrawność
    Bulgotanie w brzuchu – co może oznaczać?
    • zdrowe jelita
    • wzdęcia i niestrawność
  • Probiotyki naturalne: przepis na smoothie bowl na bazie kefiru

    Kiszona kapusta, kimchi, zsiadłe mleko lub kefir stanowią doskonałe oraz naturalne źródło bakterii probiotycznych. Sprawdź, w jaki sposób oddziałują one na stan naszego zdrowia!

    • zdrowe jelita
    • wzmocnienie odporności
    • uzupełnienie zdrowej diety
    Probiotyki naturalne: przepis na smoothie bowl na bazie kefiru
    • zdrowe jelita
    • wzmocnienie odporności
    • uzupełnienie zdrowej diety
  • Co to jest refluks żołądka? Przyczyny i objawy refluksu żołądka

    Choroba refluksowa przełyku to patologiczna postać refluksu żołądkowo-przełykowego. Dotknięci nią pacjenci skarżą się na nawracające objawy związane drażniącym działaniem kwasu żołądkowego na przełyk.

    • zdrowe jelita
    • wzdęcia i niestrawność
    Co to jest refluks żołądka? Przyczyny i objawy refluksu żołądka
    • zdrowe jelita
    • wzdęcia i niestrawność
  • Zespół jelita drażliwego (IBS) – przyczyny, objawy, leczenie

    Objawy zespołu jelita drażliwego, choć nie są groźne dla życia, to znacznie pogarszają jego komfort. Poznaj potencjalne przyczyny, a także objawy towarzyszące i metody leczenia tego schorzenia.

    • zdrowe jelita
    Zespół jelita drażliwego (IBS) – przyczyny, objawy, leczenie
    • zdrowe jelita

Przeczytaj też

  • Dieta przy wrzodach żołądka – co jeść, a czego nie jeść?

    Dowiedz się, jak powinna wyglądać dieta przy wrzodach żołądka. Sprawdź, czego musisz unikać, a co jest zalecane w codziennym menu?  Przeczytaj więcej na ten temat!

    • dieta w chorobie
    Dieta przy wrzodach żołądka – co jeść, a czego nie jeść?
    • dieta w chorobie
  • Prawdopodobnie masz tę bakterię! Helicobacter pylori – skąd się bierze?

    Światowa Organizacja Zdrowia alarmuje, że bakteria Helicobacter pylori występuje u 70% ludności w krajach rozwijających się. Jakie objawy pojawiają się u zakażonych? Sprawdź!

    • problemy układu pokarmowego
    Prawdopodobnie masz tę bakterię!  Helicobacter pylori – skąd się bierze?
    • problemy układu pokarmowego
  • Marskość wątroby – jak rozpoznać rozwój nieodwracalnej choroby?

    Marskość wątroby przez wiele lat przebiega bezobjawowo, dlatego trudno ją zdiagnozować. Powszechnie uważa się, że schorzenie dotyka głównie osób nadużywających alkoholu? Czy słusznie? Sprawdź!

    • problemy układu pokarmowego
    Marskość wątroby – jak rozpoznać rozwój nieodwracalnej choroby?
    • problemy układu pokarmowego
  • Co robić, gdy dziecko dopadnie biegunka? [LECZENIE]

    Biegunka u dzieci to ogromny stres dla rodziców. Trzeba zadbać o odpowiednie nawodnienie maleństwa. Warto również pamiętać o podawaniu probiotyków i elektrolitów. Dowiedz się więcej!

    • opieka nad noworodkiem
    • opieka nad niemowlakiem
    Co robić, gdy dziecko dopadnie biegunka? [LECZENIE]
    • opieka nad noworodkiem
    • opieka nad niemowlakiem

Więcej artykułów na ten temat