Zatkane ucho – jak je odetkać?

11. 5. 2022 · Ewelina Zygmunt · 6 minut czytania
  • profilaktyka słuchu
Zatkane ucho – jak je odetkać?
 

Z pewnością każdy z nas przynajmniej raz w życiu miał nieprzyjemne uczucie zatkanego ucha. Bardzo często towarzyszą mu inne objawy, takie jak pogorszenie słuchu czy szumy uszne. Choć w większości przypadków przyczyna zatkanego ucha jest całkowicie prozaiczna – czop woskowinowy lub zwyczajne przeziębienie – może być to również objaw poważniejszych dolegliwości.

Zatkane ucho – przyczyny

Uczucie zatkania ucha to jedna z częstszych dolegliwości, z którą pacjenci zgłaszają się do gabinetu lekarza rodzinnego lub otolaryngologa. Choć nie zawsze towarzyszy mu ból, sam dyskomfort związany z nieprzyjemnym odczuciem utraty drożności przewodów słuchowych, a nierzadko również upośledzeniem słuchu zmusza do szybkiej wizyty. Zatkanie ucha może wynikać z wielu przyczyn. Najczęstszą jest nim obecność czopu woskowinowego (korka woszczynowego), czyli konglomeratu złożonego z wydzieliny gruczołów łojowych przewodu słuchowego, złuszczonych komórek nabłonka oraz włosów. Woskowina zatykająca ucho może mieć barwę od bladożółtej aż po czarną i być płynna lub skamieniała.

Do innych możliwych przyczyn zatkania ucha należy:

  • Zapalenie skóry przewodu słuchowego zewnętrznego – towarzyszy mu ból, świąd oraz obrzęk i zaczerwienienie skóry pokrywającej przewód słuchowy. Nierzadko w jego świetle zbiera się wydzielina ropy i złuszczonego nabłonka, upośledzając drożność i doprowadzając do powstania uczucia zatkania ucha. Najczęstszą przyczyną rozwoju zapalenia jest tzw. ucho pływaka, czyli zakażenie bakteryjne lub grzybicze wynikające z długotrwałego przebywania w naturalnych lub sztucznych zbiornikach wodnych,
  • Ostry lub przewlekły nieżyt nosa i zatok obocznych z towarzyszącym zapaleniem trąbki słuchowej – ta ostatnia struktura łączy ucho środkowe z gardłem i odpowiada za wyrównanie ciśnień pomiędzy nimi. W następstwie obrzęku trąbki słuchowej w uchu środkowym tworzy się podciśnienie, a w jamie bębenkowej zbiera się wydzielina śluzowa, która nie może zostać ewakuowana. Pacjent skarży się na uczucie zatkania i przelewania w uchu oraz pogorszenie słuchu,
  • Barotrauma – nagła zmiana ciśnienia zewnętrznego np.: podczas lotu samolotem może dać uczucie zatkania ucha,
  • Woda – dostając się do przewodu słuchowego zewnętrznego podczas kąpieli, powoduje pęcznienie zalegającej w nim wydzieliny (woskowiny), co powoduje nieprzyjemne uczucie zatkania ucha,
  • Nagła głuchota lub pogorszenie słuchu – to objaw, któremu często towarzyszy uczucie zatkanego ucha. Przyczyną nagłej utraty/pogorszenia słuchu może być zakażenie wirusowe, uraz lub zator drobnego naczynia zaopatrującego ucho wewnętrzne,
  • Choroba Meniera – to choroba ucha wewnętrznego objawiająca się okresowymi zawrotami głowy z pogorszeniem słuchu, nudnościami, wymiotami oraz szumem usznym,
  • Ciało obce w przewodzie słuchowym zewnętrznym.
Zatkane ucho przyczyny

Zatkane ucho – objawy

Ucho to narząd składający się z trzech części:

  • Ucha zewnętrznego – małżowiny i przewodu słuchowego zewnętrznego prowadzącego do błony bębenkowej,
  • Ucha środkowego – w jego skład wchodzi jama bębenkowa, 3 kosteczki słuchowe oraz trąbka słuchowa,
  • Ucha wewnętrznego – utworzonego z przedsionka, ślimaka, który odbiera wrażenia słuchowe i błędnika będącego narządem równowagi.

W zależności od dolegliwości współtowarzyszących zatkane ucho może być objawem schorzeń ucha zewnętrznego, środkowego lub wewnętrznego:

  • zmiany skórne w postaci zaczerwienienia, łuszczenia czy pęcherzy zlokalizowane w okolicy małżowiny usznej i przewodu słuchowego zewnętrznego z towarzyszącym silnym bólem oraz świądem sugerują stan zapalny ucha zewnętrznego,
  • zatkanie ucha z towarzyszącym upośledzeniem słuchu, rzadziej bólem o niewielkim nasileniu to typowe, lecz niecharakterystyczne objawy obecności czopu woskowinowego. Mogą również pojawić się po dostaniu się wody do ucha zewnętrznego,
  • nieżyt nosa i zatok obocznych, czyli po prostu przeziębienie z towarzyszącym uczuciem rozpierania, przelewania w uchu i pogorszeniem słuchu sugeruje niedrożność trąbki słuchowej. Silny ból ucha z towarzyszącą gorączką to typowe objawy ostrego zapalenia ucha środkowego,
  • zapalenie błędnika to jedno z powikłań zapalenia ucha środkowego. Objawia się nagle pojawiającym się zaburzeniem równowagi z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, szumami usznymi oraz upośledzeniem słuchu. Podobne, lecz pojawiające się okresowo objawy są charakterystyczne dla inne choroby ucha wewnętrznego – choroby Meniera.

Uczucie zatkanego ucha nie należy bagatelizować! Jego przyczyną może być wiele schorzeń narządu słuchu oraz równowagi. Dokładne badanie otolaryngologiczne jest niezbędne, aby poznać jego podłoże oraz wdrożyć odpowiednie leczenie. Silny ból, a niekiedy gorączka sugerują zapalenie ucha u dorosłych, jak i u dzieci. Niedosłuch, szumy uszne oraz zaburzenia równowagi są charakterystyczne dla uszkodzenia ucha wewnętrznego.

Jak odetkać zatkane ucho?

Nie ma jednego sposobu na odetkanie zatkanego ucha. Ze względu na to, że objaw ten może być spowodowany przez wiele przyczyn, leczenie musi zostać na nie ukierunkowane. Jednak w żadnym przypadku nie należy próbować odetkać ucho na własną rękę za pomocą patyczków higienicznych. Jeśli przyczyną jest czop woskowinowy, po prostu zostanie on popchnięty dalej, a zbyt agresywne ruchy podczas czyszczenia uszu stwarzają ryzyko uszkodzenia błony bębenkowej.
Jak odetkać zatkane ucho

Jak odetkać ucho zatkane katarem?

Uczucie zatkanego ucha często towarzyszy katarowi. Przyczyną jest utrata drożności trąbki słuchowej przez towarzyszący obrzęk wyścielającego go nabłonka. W tej sytuacji sprawdzają się krople do nosa obkurczające śluzówkę zawierające ksylometazolinę lub pseudoefedrynę. Należy jednak pamiętać, aby stosować je zgodnie z zaleceniem lekarza lub farmaceuty, maksymalnie przez 7 dni.

Jak odetkać zatkane ucho woskowiną?

Krople do uszu zmiękczające czop woskowinowy stosowane w domu mogą okazać się wystarczające do odetkania ucha. Jednak jeśli dolegliwości nie ustępują, należy udać się do specjalisty. Pomóc może płukanie uszu u laryngologa. Jeśli czop woskowinowy jest bardzo twardy, konieczna może być jego ewakuacja za pomocą specjalnego haczyka.

Jak odetkać ucho zatkane wodą?

Uczucie zatkanie ucha po kontakcie z wodą zdarza się często. Prostym i szybkim sposobem na pozbycie się płynu jest przechylenie głowy w stronę zatkanego ucha z jednoczesnym pociągnięciem małżowiny usznej, ku tyłowi i górze, co pozwala na wyprostowanie przebiegu przewodu słuchowego. Czynność należy powtarzać aż do wypłynięcia wody.

Jak odetkać zatkane ucho po locie samolotem?

W trakcie lotu samolotem dochodzi do szybkiej zmiany ciśnienia powietrza. Różnica pomiędzy ciśnieniem na zewnątrz, a w uchu środkowym może przyczynić się do zatkania ucha. Najczęściej zdarza się to podczas startu lub lądowania. Aby tego uniknąć, warto podczas lotu żuć gumę lub ssać cukierki. Szerokie otwieranie ust jak podczas ziewania lub próba wydmuchiwania powietrza przy zamkniętym nosie i ustach (próba Valsalvy) to sprawdzone sposoby na otwarcie trąbki słuchowej i wyrównanie ciśnień.
Domowe sposoby na zatkane ucho

Domowe sposoby na zatkane ucho

Najczęstszą przyczyną zatkania ucha jest obecność czopu woskowinowego. Dzięki odpowiedniej domowej pielęgnacji możesz tego uniknąć. Jak czyścić uszy? To częste pytanie zadawane przez pacjentów. Regularnie stosowane preparaty do czyszczenia uszu powodują zmiękczenie zalegającej w uchu woskowiny, dzięki temu przeciwdziałają tworzeniu twardego czopa. W warunkach domowych może sprawdzić się oczyszczona oliwa z oliwek, a także inne naturalne olejki.

Podsumowanie

Uczucie zatkanego ucha towarzyszy wielu schorzeniom narządu słuchu i równowagi. Nigdy nie powinno być bagatelizowane i zawsze wymaga wizyty u lekarza. Zwłaszcza kiedy nie ustępuje lub towarzyszą mu inne objawy, takie jak: pogorszenie słuchu, ból ucha, gorączka, szumy uszne, czy zaburzenia równowagi.

Źródła:

  1. Olszewski, Otorynolaryngologia. Podręcznik dla studentów kierunku lekarskiego i lekarsko-dentystycznego, Warszawa 2022, wyd.1
  2. I. Rzewnicki, Problemy laryngologiczne w podstawowej opiece zdrowotnej, https://podyplomie.pl/medycyna/10635,problemy-laryngologiczne-w-podstawowej-opiece-zdrowotnej [dostępne 16.05.2022 r.]
  3. C. Armstrong, Czop woskowinowy – rozpoznawanie i postępowanie, https://www.mp.pl/otolaryngologia/artykuly/ucho/121432,czop-woskowinowy, [dostępne 16.05.2022 r.]

Najnowsze artykuły

  • Ucho pływaka – przyczyny, objawy, leczenie

    Objawy ucha pływaka mogą powodować duży dyskomfort. Pojawia się ból ucha, obrzęk stan zapalny i kłopoty ze słuchem. Schorzenie wymaga specjalistycznego leczenia laryngologicznego.
    • choroby uszu
    Ucho pływaka – przyczyny, objawy, leczenie
    • choroby uszu
  • Zapalenie spojówek – od czego je mam?

    Zapalenie spojówek może być wynikiem zakażenia wirusowego, bakteryjnego lub alergii. Wybór odpowiedniego leczenia jest zależny od podejrzewanej przyczyny. Poznaj charakterystyczne objawy!
    • choroby oczu
    Zapalenie spojówek – od czego je mam?
    • choroby oczu
  • Zatkane ucho – jak je odetkać?

    Zatkane ucho to częsty problem w praktyce otolaryngologicznej. Towarzyszące temu nieprzyjemne uczucie sprawia, że pacjenci szybko szukają pomocy u lekarza. Poznaj sposoby na odetkanie ucha.
    • profilaktyka słuchu
    Zatkane ucho – jak je odetkać?
    • profilaktyka słuchu
  • Czym jest zaćma? Objawy, przyczyny, leczenie choroby

    Zaćma powoduje pogorszenie ostrości widzenia spowodowane zmętnieniem soczewki oka. Sprawdź, jak wygląda leczenie i czy można jej zapobiegać!
    • leczenie
    Czym jest zaćma? Objawy, przyczyny, leczenie choroby
    • leczenie

Przeczytaj też

  • Żylaki nóg w młodym wieku – 6 rad jak im zapobiegać

    Choć żylaki kojarzą się z osobami starszymi, czasem pojawiają się już u trzydziestolatków. Co przyczynia się do powstania tych nieestetycznych zmian? Jak zapobiegać „pajączkom”? Sprawdź!
    • żylaki
    • zaburzenia krążenia
    Żylaki nóg w młodym wieku  – 6 rad jak im zapobiegać
    • żylaki
    • zaburzenia krążenia
  • Łuszczyca stawowa – jak ją rozpoznać i jak z nią żyć?

    Łuszczyca stawowa to przewlekła choroba charakteryzująca się m.in. bólem, obrzękiem i zaczerwieniem stawów. Kto jest najbardziej narażony na schorzenie? Dowiedz się więcej!
    • łuszczyca
    Łuszczyca stawowa – jak ją rozpoznać i jak z nią żyć?
    • łuszczyca
  • Dieta przy wrzodach żołądka – co jeść, a czego nie jeść?

    Dowiedz się, jak powinna wyglądać dieta przy wrzodach żołądka. Sprawdź, czego musisz unikać, a co jest zalecane w codziennym menu?  Przeczytaj więcej na ten temat!
    • dieta w chorobie
    Dieta przy wrzodach żołądka – co jeść, a czego nie jeść?
    • dieta w chorobie
  • Trądzik młodzieńczy – lepiej zapobiegać niż leczyć [Porady lekarza]

    Trądzik młodzieńczy pojawia się między 11  a 30 rokiem życia. Do jego charakterystycznych objawów zaliczają się krosty, grudki, zaskórniki. Sprawdź, jak przeciwdziałać nieestetycznym zmianom!
    • cera trądzikowa
    Trądzik młodzieńczy – lepiej zapobiegać niż leczyć [Porady lekarza]
    • cera trądzikowa

Więcej artykułów na ten temat