Otarcia na stopach – przyczyny, zapobieganie i skuteczne sposoby leczenia

Otarcia na stopach to bolesna i uciążliwa dolegliwość, która może skutecznie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Powstają na skutek tarcia skóry o obuwie, skarpetę, rajstopy lub podczas aktywności boso. W artykule dowiesz się dlaczego powstają otarcia, jak je leczyć i co robić, aby uniknąć ich w przyszłości.

Otarcia na stopach – czym są?

Otarcia to powierzchowne uszkodzenia naskórka powstające w wyniku długotrwałego tarcia lub tarcia z nadmiernym uciskiem. Najczęściej pojawiają się na wyniosłościach kostnych, czyli na piętach, palcach, bocznych i przyśrodkowych powierzchniach stopy i podeszwach, a powstając dają takie objawy, jak: wyraźny ubytek naskórka, zaczerwienienie, ból, leki surowiczy wysięk a w niektórych przypadkach pęcherze. Nieleczone mogą prowadzić do pogorszenia i utraty funkcji stopy, trudności w życiu codziennym, infekcji, a u osób z chorobami przewlekłymi jak cukrzyca, mogą ewoluować w rany niegojące się. Z tego powodu warto wiedzieć, jak sobie z nimi radzić.

Przyczyny powstawania otarć na stopach

Główne przyczyny otarć to:

• Źle dopasowane obuwie – zbyt ciasne lub za luźne buty zwiększają tarcie.
• Długotrwały wysiłek fizyczny – długie spacery, bieganie lub praca stojąca obciążają stopy.
• Nadmierna wilgoć – spocone stopy są bardziej podatne na otarcia.
• Stosowanie nieodpowiedniej odzieży – syntetyczne materiały bywają szorstkie i źle tolerowane przez skórę.
• Nowe buty – sztywne, nieelastyczne obuwie wymaga czasu na rozchodzenie.
• Specyficzna anatomia – eksponowane wyniosłości kostne jak ostroga kości piętowej, haluksy, kształt palców np. palce młoteczkowate czy płaskostopie podnoszą ryzyko otarć w tych miejscach.
• BMI – osoby z niedowagą jak i otyłe są w grupie ryzyka uszkodzeń stopy wynikających ze zmniejszenia grubości i utraty ochronnej funkcji skóry lub nadmiernego ucisku punktowego na wyniosłości kostne – łatwe do zauważenia elementy kości i stawów tworzących „górki” pod skórą.

Sprawdź popularne kategorie:

Domowe sposoby na otarcia na stopach – skuteczne leczenie i pierwsza pomoc

• Oczyszczenie rany – umyj całą okolicę wodą z mydłem, przepłucz ranę solą fizjologiczną lub choćby wodą bieżącą – usuniesz małe kawałki martwych komórek i zabrudzenia przeszkadzające w procesie regeneracji naskórka.
• Ochrona przed infekcją – zastosuj płyn o właściwościach lawaseptycznych czyli do oczyszczania ran i skóry z zanieczyszczeń i martwych komórek, np. na bazie PHMB, antyseptyk a w ramach ochrony przed czynnikami zewnętrznymi specjalny plaster na otarcia.
• Złagodzenie bólu – użyj żelu chłodzącego lub okładu z aloesu.
• Opatrunek – zabezpiecz ranę wspomnianym dedykowanym opatrunkiem, aby uniknąć dalszego podrażnienia. Hydrokoloidowe opatrunki na otarcia zapewniają optymalne mikrośrodowisko sprzyjające regeneracji naskórka, efekt odciążenia i chronią ranę przed dalszymi urazami.

Sprawdź, domowe sposoby na odparzone stopy.

Trudniejsze przypadki otarć na stopach  – kiedy udać się do specjalisty?

Konieczna jest wizyta u lekarza, jeśli otarcie:

• jest głębokie i widać głębsze warstwy skóry, ścięgno, kość,
• wysięk ma cechy ropne, jest kolorowy, brzydko pachnie,
• stan zapalny przybiera postać zaognionej, twardej, tkliwej obwódki dookoła rany,
• wystąpiło u osoby chorej na cukrzycę, przewlekłą niewydolność żylną, limfatyczną, mieszaną, niedrożność tętniczą, neuropatię i inne choroby wpływające na proces regeneracji naskórka.

Jak zapobiegać otarciom stóp?

Aby uniknąć bolesnych otarć, stosuj się do kilku prostych zasad:

• Dobór obuwia – wybieraj buty z miękkich materiałów, odpowiednio dopasowane do kształtu stopy.
• Odzież – noś delikatne, miękkie skarpety, które minimalizują tarcie i odprowadzają wilgoć, unikaj cienkich i syntetycznych materiałów jak rajstopy, stopki.
• Pielęgnacja stóp – regularnie weryfikuj stan skóry stóp pod kątem zaczerwienienia, stwardnienia na wyniosłościach kostnych, zmiany kształtu stawów. Przy wątpliwościach odwiedź farmaceutę i podologa. Stosuj sprawdzone na swoich stopach kosmetyki i zabiegi domowe; unikaj rewolucji typu „nowy magiczny talk do stóp”.

Otarcia na stopach – podsumowanie

Otarcia na stopach to częsty problem, ale dzięki odpowiedniej pielęgnacji i profilaktyce można ich uniknąć. Gdy się pojawią ważne jest szybkie działanie – oczyszczenie rany i okolicy, dezynfekcja, ochrona rany i stosowanie sprawdzonych preparatów. Jeśli masz świadomość swoich skłonności do otarć stosuj prewencyjnie opatrunki na otarcia i pęcherze. Lepiej zapobiegać niż leczyć.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o otarcia na stopach

Źródła:

1. Clebak KT, Malone MA. Skin Infections. Prim Care. 2018 Sep;45(3):433-454.
2. Velnar T, Bailey T, Smrkolj V. The wound healing process: an overview of the cellular and molecular mechanisms. J Int Med Res. 2009 Sep-Oct;37(5):1528-42.
3. Alonso JE, Lee J, Burgess AR, Browner BD. The management of complex orthopedic injuries. Surg Clin North Am. 1996 Aug;76(4):879-903.