Przejdź do głównej treści
0 wyników
  • 0,00 zł
    Microcart closed
  • Nerwica lękowa – przyczyny, objawy i leczenie

    3. 2. 2023 · 6 minut czytania
    choroby psychiczne

    Nerwica lękowa to rodzaj irracjonalnego, uporczywego lęku i niepokoju, który towarzyszy nieustannie, przybierając niekontrolowany i zagrażający człowiekowi wymiar. Jak leczyć nerwicę lękową? Sprawdź!

    Ewelina Zygmunt
    Ewelina Zygmunt
    Nerwica lękowa – przyczyny, objawy i leczenie

    Nieustanny lęk, intensywny niepokój, uczucie napięcia to tylko kilka objawów charakterystycznych dla nerwicy lękowej - najczęściej występującej formy zaburzeń nerwicowych, która dotyka ok. 5-8% populacji. Ciągłe napięcie emocjonalne może prowadzić do poważnych problemów w życiu osobistym oraz społecznym, dlatego tak ważne jest, aby w porę uzyskać niezbędną pomoc. Czym jest nerwica lękowa? Jakie są jej objawy? Gdzie szukać pomocy? Wyjaśniamy w tym artykule!

    Co to jest nerwica lękowa?

    Nerwica lękowa (inaczej uogólnione zaburzenie lękowe - GAD) to zaburzenie charakteryzujące się przewlekłym poczuciem lęku i zagrożenia bez uchwytnej przyczyny

    • W odróżnieniu od epizodycznego lęku napadowego, który pojawia się nagle i trwa krótki czas, zespół lęku uogólnionego ma charakter ciągły
    • Osoba zmagająca się z nerwicą lękową nie umie przypisać lęku do konkretnego czynnika, nie jest w stanie unikać tego, co wyzwala w niej negatywne emocje, dlatego żyje w ciągłym poczuciu napięcia emocjonalnego. 
    • Choroba może objawiać się w dwóch rodzajach lęku: antypacyjnym oraz sytuacyjnym. 
    • Charakterystyczną cechą lęku sytuacyjnego jest jego nieadekwatność w stosunku do faktycznego zagrożenia. Dzieje się tak na przykład, gdy dana osoba boi się przebywania w tłumie lub robienia zakupów. 
    • W lęku antypacyjnym napięcie uaktywnia się w wyniku myślenia o konkretnym bodźcu, który uważa się za zagrożenie. Napięcie towarzyszy osobie w sytuacjach życia codziennego, co może prowadzić do silnych ataków paniki.

    Zespół lęku uogólnionego należy do grupy zaburzeń psychicznych sklasyfikowanych w Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 jako Zaburzenia nerwicowe, związane ze stresem i pod postacią somatyczną. Dzielą się one na dwie podstawowe grupy:

    • Zaburzenia lękowe w postaci fobii (F40), takie jak: agorafobia, fobie społeczne, izolowanie w postaci fobii,
    • Inne zaburzenia lękowe (F41), do których zaliczają się: zaburzenia lękowe z napadami lęku, epizodyczny lęk napadowy, zaburzenia lękowe uogólnione, zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane.
    Co to jest nerwica lękowa

    Nerwica lękowa - przyczyny

    Podłoże schorzenia uznaje się za złożone i wieloczynnikowe. Przyczyny nerwicy lękowej są wypadkową interakcji wpływów środowiskowych, psychologicznych i biologicznych. Do cech predysponujących do rozwoju choroby należą:

    • Deficyty opieki rodzicielskiej,
    • Funkcjonowanie w patologicznych systemach społecznych,
    • Zbyt wygórowane oczekiwania ze strony najbliższych,
    • Nierozwiązane konflikty wewnętrzne,
    • Uzależnienia,
    • Nadmiar obowiązków, brak odpoczynku,
    • Stresujące i traumatyczne sytuacje życiowe: rozstanie, rozwód, śmierć bliskiej osoby, napad, nowa praca, ważny egzamin czy wystąpienia publiczne,
    • Indywidualne cechy osobowościowe - podatne na rozwój nerwicy lękowej są osoby charakteryzujące się nadmierną dbałością o szczegóły, chwiejne emocjonalnie i wrażliwe.

    Jednoznaczne ustalenie przyczyny nerwicy lękowej nie zawsze jest możliwe, jej znalezienie poprzedza szczegółowy wywiad ze specjalistą.

    Nerwica lękowa - objawy

    Pacjenci oprócz doświadczania silnego lęku cierpią także na specyficzne objawy somatyczne, które mogą być mylnie związane z innymi chorobami. Prawdopodobieństwo zdiagnozowania nerwicy lękowej jest największe, jeśli poniższe symptomy występują przez co najmniej 6 miesięcy:

    Bardzo często objawy fizyczne nerwicy dotyczą również układu pokarmowego i krążenia. Wówczas mówimy o nerwicy serca oraz żołądka. 

    • Nerwica serca objawia się dusznościami, bólami w klatce piersiowej przyśpieszeniem akcji serca. Atak może łudząco przypominać objawy zawału. 
    • Nerwica żołądka charakteryzuje się bólami brzucha, odczuwalnym ściskiem w jamie brzusznej, nudnościami i wymiotami. Przewlekłe dolegliwości związane z atakami nerwicy mogą prowadzić do powstawania wrzodów żołądka.

    Do nietypowych objawów nerwicy lękowej zaliczamy:

    • Uczucie pieczenia w gardle - zestresowane ciało włącza mechanizmy obronne. Jednym z nich jest zwiększenie wydzielania kwasu żołądkowego, co wywołuje pieczenie w gardle. Może również prowadzić do rozwoju wrzodów żołądka,
    • Szumy w uszach - atakowi nerwicy bardzo często towarzyszą szumy uszne. Po wykluczeniu stanów zapalnych, innych chorób neurologicznych, czy głuchoty można podejrzewać, że źródłem uporczywych dźwięków jest nerwica,
    • Błysk w oku - nerwicy towarzyszą również dysfunkcje układu nerwowego, tzw. fotopsję, które sprawiają, że w polu widzenia chorego pojawiają się błyski. Są one wywołane nieprawidłową pracą siatkówki oka.

    Uogólnione zaburzenia lękowe często współwystępują z innymi schorzeniami natury psychicznej. Do najczęściej diagnozowanych chorób towarzyszących należą:

    Nerwica lękowa objawy

    Nerwica lękowa - leczenie

    Leczeniem nerwicy lękowej zajmują się specjaliści z zakresu psychologii, psychoterapii i psychiatrii. W terapii schorzenia stosuje się dwie podstawowe metody. 

    • Jedną z nich jest psychoterapia, która poprzez przepracowywanie dotychczasowych doświadczeń ma na celu zmniejszenie lęku pacjenta. Pozwala dotrzeć do źródła problemu i zrozumieć jego mechanizmy, a tym samym z pomocą psychoterapeuty wypracować odpowiednie sposoby radzenia sobie z napięciem emocjonalnym. Rekomendowaną nurtem leczenia nerwicy lękowej jest terapia poznawczo-behawioralna. 
    • U niektórych pacjentów ze względu na nasilenie objawów leczenie nerwicy lękowej wymaga zastosowania środków farmakologicznych. Stosuje się leki na uspokojenie oraz leki poprawiające nastrój z grupy SSRI. 
    • Bez usunięcia czynników stresowych oraz modyfikacji niektórych postaw życiowych całkowite ustąpienie objawów nie jest możliwe, dlatego czasem konieczne okazuje się ograniczenie wypływu nadmiernego stresu poprzez czasową rezygnację z obowiązków zawodowych. Okres leczenia nerwicy lękowej zależy w głównej mierze od nasilenia objawów, szybkości ich ustępowania pod wpływem terapii oraz motywacji pacjenta. Uznaje się, że czas leczenia waha się od 6 do 12 miesięcy, jednak u niektórych może być dłuższy.

    Nerwica lękowa - domowe sposoby

    Oprócz pracy z psychiatrą, psychoterapeutą lub psychologiem do codziennej rutyny warto wprowadzić różne sposoby redukcji stresu i napięcia, takie jak medytacja, joga czy trening autogenny Schultza. Wsparcie stanowią również zioła na depresję i nerwicę. W domowym leczeniu nerwicy przydatne będą przede wszystkim:

    • Melisa - posiada właściwości uspokajające, redukujące poziom lęku, działa przeciwdepresyjnie i ułatwia zasypianie,
    • Lawenda - olej lawendowy tonuje stany napięcia i redukuje czynniki sprzyjające wystąpieniu stanów nerwicowych,
    • Zielona herbata - do naturalnych metod radzenia sobie z objawami nerwicy należy L-teanina, zawarta w zielonej herbacie lub dostępna w formie suplementów diety. 

    Równie istotną kwestię stanowi prowadzenie zdrowego i aktywnego trybu życia poprzez zbilansowane posiłki, uprawianie sportu, a także odpowiednią dawkę odpoczynku. Dobrym sposobem zapobiegania objawom nerwicy jest przygotowanie gotowego planu radzenia sobie z problemami i lękiem. Dla każdego działać będzie coś innego, a dobra technika identyfikowania i kontrolowania sytuacji może się bardzo przydać. Powyższe metody nie mogą jednak stanowić alternatywy do leczenia farmakologicznego i terapeutycznego.

    Nerwica lękowa domowe sposoby

    Czy nerwica lękowa jest uleczalna?

    Wiele osób doświadczających nerwicy zastanawia się, czy chorobę da się całkowicie wyleczyć. Zaburzenia tego typu nie stanowią wyroku na całe życie. W wielu przypadkach można skutecznie wyleczyć lub nauczyć się z nimi normalnie funkcjonować, ucząc się odpowiednich mechanizmów rozpoznawania i redukcji napięć. Jednak wymaga to pracy i zaangażowania ze strony pacjenta. Podjęcie leczenia, odpowiednia diagnoza, psychoterapia oraz samodzielnie podejmowane działania pomogą uchronić się przed potencjalnym nawrotem nerwicy.

    Podsumowanie

    Nerwica lękowa w dużym stopniu obniża jakość życia, dlatego niezwykle istotne jest postawienie trafnej i szybkiej diagnozy. Pozwala to odnaleźć przyczynę problemu oraz wdrożyć odpowiednie leczenie. Bagatelizowanie objawów schorzenia może w stosunkowo szybkim czasie przyczynić się do rozwoju groźnych chorób, do których należy depresja czy fobia społeczna.

     Źródła:
    1. Klasyfikacja zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania w ICD-10. Badawcze kryteria diagnostyczne, Kraków-Warszawa: Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne Vesalius, Instytut Psychiatrii i Neurologii
    2. J. Stasiuk, A. Burkiewicz, D. Kozłowski, Z. Afeltowicz, Zaburzenia lękowe uogólnione - rozpoznawanie, objawy oraz leczenie farmakologiczne, Geriatria 2014
    3. J. Stasiuk, A. Burkiewicz, Zaburzenie lękowe uogólnione - rozpoznawanie, objawy oraz leczenie farmakologiczne [dostęp: 09.02.2023 r.] https://www.akademiamedycyny.pl/wp-content/uploads/2016/05/201404_Geriatria_008.pdf
      O autorze
      Ewelina Zygmunt
      Ewelina Zygmunt
      Lekarka w trakcie stażu podyplomowego. Ewelina Zygmunt odbywa staż podyplomowy w Wojskowym Szpitalu Klinicznym nr 1 w Lublinie. Choć jest na początku swojej drogi zawodowej, najbliżej jej do ginekologii i położnictwa oraz endokrynologii. Szczególnie interesuje się wpływem zdrowej diety na gospodarkę hormonalną człowieka i możliwościami wspierania zdrowia poprzez holistyczne podejście. Prywatnie pasjonuje się gotowaniem, testowaniem nowości kosmetycznych, podróżami i jogą.
      Przeczytaj więcej od tego autora
      O autorze
      Ewelina Zygmunt
      Ewelina Zygmunt
      Lekarka w trakcie stażu podyplomowego. Ewelina Zygmunt odbywa staż podyplomowy w Wojskowym Szpitalu Klinicznym nr 1 w Lublinie. Choć jest na początku swojej drogi zawodowej, najbliżej jej do ginekologii i...
      Przeczytaj więcej od tego autora